ΣΤΗ ΒΟΥΛΗ ΤΟ ΝΕΟ ΑΡΘΡΟ 43 π.δ. 34/95 ΠΕΡΙ ΑΠΟΧΩΡΗΣΗΣ ΜΙΣΘΩΤΗ ΕΠΑΓΓ. ΣΤΕΓΗΣ!

...στο νομοσχέδιο για την απλοποίηση των διαδικασιών ίδρυσης εταιρειών, που θα συζητηθεί τις επόμενες μέρες στη Βουλή, τροπολογία με την οποία αναμορφώνεται το άρθρο 43 του π.δ. 34/1995, προκειμένου η καταγγελία μιας μίσθωσης εκ μέρους του μισθωτή να μπορεί να γίνει μετά τη συμπλήρωση ενός έτους και όχι δύο, όπως ισχύει μέχρι σήμερα. Ταυτόχρονα, προβαίνουμε σε δραστική μείωση του χρόνου καταγγελίας σε τρεις μήνες από έξι, που ισχύει τώρα. Παράλληλα, περιορίζουμε την καταβαλλόμενη αποζημίωση εκ μέρους του μισθωτή από το μίσθωμα τεσσάρων μηνών σε ένα μήνα. Αυτές είναι ουσιαστικές ρυθμίσεις, που πραγματικά θα δώσουν μια ανάσα στον επαγγελματία, ο οποίος σ’ αυτή τη δύσκολη περίοδο θέλει πραγματικά να βρει μίσθωμα με χαμηλότερο κόστος».

ΑΝΔΡΕΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟΣ



Ο ΠΛΟΚΑΜΟΣ ΤΗΣ ΑΛΤΑΜΙΡΑΣ

1

Τα κούμαρα βαριά σαν βλέφαρα ηδυπαθείας, στάζουν το μέλι στη σιγή. Ο γδούπος διαρκεί, και από τα μάτια σου στο στήθος και στο στόμα μου, η έλξις απλώνει την παλίρροια.

2

Λίγα κοσμήματα στη χλόη. Λίγα διαμάντια στο σκοτάδι. Μα η πεταλούδα που νύκτωρ εγεννήθη μάς αναγγέλλει την αυγή, σφαδάνουσα στο ράμφος της πρωίας.

3

Η ποίησις είναι ανάπτυξι στίλβοντος ποδηλάτου. Μέσα της όλοι μεγαλώνουμε. Οι δρόμοι είναι λευκοί. Τ’ άνθη μιλούν. Από τα πέταλά τους αναδύονται συχνά μικρούτσικες παιδίσκες. Η εκδρομή αυτή δεν έχει τέλος.

6

Η σιωπή λικνίζεται στην αμμουδιά. Τα πόδια της πατούν στην κυανή, στην άνευ έρματος ακρογιαλιά θαλάσσης που καθεύδει.

7

Τα βήματά μου αντηχούν στη βελουδένια στρώσι της σκιάς μου.

8

Κρυφή μου ελπίδα στα βουνά, καλημερίζω την ηχώ σου.

10

Βάμμα νυκτός στα χείλη της, δόσις φωτός στο στήθος μου, και τα πανέρια της ανοίξεως ανοικτά, με τα χρωματιστά χαρτιά των φρούτων κυμαινόμενα.

12

Ακόμη λίγη θάλασσα, ακόμη λίγο αλάτι. Έπειτα θα θελα να κυλισθώ

στην αμμουδιά μαζί σου.

16

Οι τοίχοι, λεν, έχουν αυτιά – μα οι ψίθυροι ζουν και πεθαίνουν και στα φύλλα.

18

Πάρε την λέξι μου. Δώσε μου το χέρι σου.

21

Η δριμύτης της ανοίξεως είναι φιλί πούχω στο στόμα.

31

Βρέφος εντός αβράς σιγής. Μόνον η αύρα μέλπει και η τροφός ρεμβάζουσα προσφέρει το βυζί της στο ευτυχισμένο βρέφος. Ώρα ηδονής και γάλακτος. Ώρα του γαλαξίου.








33

Ο άνεμος όταν φυσά, οι καλαμιές γεμίζουν αυλητρίδες.

Η ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ 30’






Τάκης Παπατσώνης




Ο κηπουρός του τάφου





Ο κηπουρός του τάφου, γέροντας αγαθός,

αυτός που παραστάθηκε στα ογκώδη γεγονότα,

και στις πρωινές οράσεις των γυναικών,

σε όλες τις ανοιξιάτικες καλοσύνες

όχι απαθής, άλλα μεστός (γέροντας καθώς ήτο)

έμενε κι ασυγκίνητος εν μέρει τους φαινόταν.

Αλλά η ψυχή του ακέραια δίχως ν' αναλωθεί

σε άκαιρες πράξεις Τι σε λόγια περισσά,

ωρίμασε σε πλήρη ιδέα της θεογνωσίας.

Μελέτες, περιδιάβασες, μετεωρισμοί,

αιώνων απασχόληση για ν' αποβεί

κάποτε ανέβασμα ψυχών των νέων παιδιών,

πολλάκις άκαρπη, πάντοτε μισερή,

ηλιοδαρμός και πάμπλουτη αχτινοβολία,

βίαιο χύμα κάδου της χρυσής βροχής

και ποντισμός πολλού φωτός, πλούσιων βολίδων

απόβηκε στο γέροντα ή εωθινή

μύηση σε κόσμους εχτεινόμενους

από τα βάθη των ταρτάρων και του ίσκιου,

ως με την όλη ουσία του ύψους και της θεότητας,

με διάμεσα περιβόλια καλοσύνης,

ανθώνες τέρψεως και τρυφής και κελαηδήματα

πουλιών ωραία, χρωματιστών, που προϋπαντούνε

ψυχές που αίφνίδια ανθίσανε, γερόντων έστω,

σ' αιφνίδια και φλογώδη Αποκάλυψη του Μυστηρίου.








Αναστάσιος Δρίβας




Μια δέσμη αχτίδες στο νερό

XV



(Γκρέτα Γκάρμπο)



Ράγισμα πάγων σε πολική ατέλειωτη μοναξιά

φλόγα του κίτρινου κερένιου ρόδου -

πάθος που ξέρει να μεταπλάθεται

τεφρή ουσία μυστική

πηλός στα χέρια του τεχνίτη.

Είν' η σκιά σου καθώς σπαράζει

όμοια με τη ζεστή φτερούγα του πουλιού

σα μάτωσε το τρυφερό απάτητο χιόνι -

ομορφιά ευκίνητη σπασμωδική και σαν από κοράλλι.

Είν' η σκιά σου

φωνή του ενδόμυχου δοκιμασμένου κόσμου

το αστάθμητο η απόχρωση

ο λυγμός των αποσιωπήσεων

η τομή που ξεχωρίζει

η αιχμή που θανατώνει.

Η ευγένεια η καλοσύνη χρωματίζουν τη μορφή σου

η αιθρία του χιονιού του κύκνου συμπληρώνει το μυστήριό της -

ένα με την ύλη του γλαυκού σαν ξημερώνει

ένα με το κόκκινο τριαντάφυλλο

στη μοναξιά του χειμωνιάτικου κήπου.








Νικήτας Ράντος






Οδός Νικήτα Ράντου

5





Σμίξαν τα κορμιά, πέφτει το προσωπείο

για να φανερωθούμε δίχως Εγώ

χάριν ασκήσεως αποβιβάσαμε το πάθος

νέες διαστάσεις ίσως να βρεθούν

'Επιβολή κι υποβολή. Ακτινοβολεί

η διγλωσσία. Μα τον κύνα!

Τι σημασία έχει το πόθεν ξεκινήσαμε;

Κάποιος θα ξαναρχίσει το "πρώτη φορά"

με δισταγμούς και δυσκολίες άλλες.

Οι ρόλοι μεταβάλλουν τις ορέξεις.





6





Πέντε δεκαετίες εξαλείφονται απόψε

πού ατενίζω την άλλη όψη

γνωστής μου βουνοσειράς

"Μόνος προς Μόνον" ποτές δεν έγινε ο λόγος μου

Βουνά και θάλασσες ανάφτουν εικόνες

Ταραχή τώρα καθρεφτίζεται στην ήρεμη λίμνη

Με το βλέμμα μου στραμμένο στο ακαθόριστο του μέλλοντος

από τις όχθες άλλης λίμνης κοίταζα τότες τοπία

του Νίτσε με το δικό μου Μάνφρεντ

Τώρα, πεπεισμένος πώς γνωρίζω τις "Άλπεις

αφ' υψηλού παρακολουθώ απ' τη γενέτειρα

του Πλίνιου, το ρυθμό κυματοειδής κορυφογραμμής

"Ας αντανακλασθεί στα ύδατα του Como!

τα νέα κομίζουν την άνοδο λουσιτανών εργατών

Αιρέσεις λομβάρδων εργαζομένων

Νέα πού αξιούν ν' αναστατώσουν

την επιφάνεια του στίχου.






Γιώργος Σαραντάρης




Πάλι ο ουρανός ανοίγει εδώ την πύλη





Πάλι ο ουρανός ανοίγει εδώ την πύλη

Πάλι σηκώνει τη σημαία

Εμείς μπαίνουμε χωρίς φόβο

Τα μάτια τα πουλιά μαζί μας μπαίνουν

Αστράφτει η πολιτεία αστράφτει ο νους μας

Η φαντασία τους κήπους πλημμυράει

Είναι παιδιά που στέκονται στις βρύσες

Κορυδαλλοί στους όρθρους ακουμπάνε

Στις λεμονιές άγγελοι χορτάτοι

Είναι αηδόνια που παντού ξυπνάνε

Φλογέρες παίζουν έντομα βουίζουν

Είναι τραγούδια η στάχτη των νεκρών

Και οι νεκροί κάπου αναγεννιούνται πάλι

Ολούθε μας μαζεύει ο Θεός

Έχουμε χέρια καθαρά και πάμε.








Γιώργος Σεφέρης




Μποτίλια στο πέλαγο





Τρεις βράχοι λίγα καμένα πεύκα κι ένα ρημοκλήσι

και παραπάνω

το ίδιο τοπίο αντιγραμμένο ξαναρχίζει.

τρεις βράχοι σε σχήμα πύλης, σκουριασμένοι

λίγα καμένα πεύκα, μαύρα και κίτρινα

κι ένα τετράγωνο σπιτάκι θαμμένο στον ασβέστη.

και παραπάνω ακόμη πολλές φορές

το ίδιο τοπίο ξαναρχίζει κλιμακωτά

ως τον ορίζοντα ως τον ουρανό που βασιλεύει.



Εδώ αράξαμε το καράβι να ματίσουμε τα σπασμένα κουπιά,

να πιούμε νερό και να κοιμηθούμε.

Η θάλασσα που μας πίκρανε είναι βαθιά κι ανεξερεύνητη

και ξεδιπλώνει μιαν απέραντη γαλήνη.

Εδώ μέσα στα βότσαλα βρήκαμε ένα νόμισμα

και το παίξαμε στα ζάρια.

Το κέρδισε ο μικρότερος και χάθηκε.

Ξαναμπαρκάραμε με τα σπασμένα μας κουπιά.








Ανδρέας Εμπειρίκος




Ηχώ



Τα βήματά μας αντηχούν ακόμη

Μέσα στο δάσος με το βόμβο των εντόμων

Και τις βαρειές σταγόνες απ’ τ’ αγιάζι

Που στάζει στα φυλλώματα των δέντρων

Κι ιδού που σκάζει μέσα στις σπηλιές

Η δόνησις κάθε κτυπήματος των υλοτόμων

Καθώς αραιώνουν με πελέκια τους κορμούς

Κρατώντας μες στο στόμα τους τραγούδια

Που μάθαν όταν ήτανε παιδιά

Και παίζανε κρυφτούλι μες στο δάσος.






Νικηφόρος Βρεττάκος




Μες τη διαφάνεια του πρωινού



Μες τη διαφάνεια του πρωινού άνοιξα τα παράθυρά μου και σ' είδ' απ’ όλα τα σημεία χαρούμενη να κατεβαίνεις, πλαγιά-πλαγιά τους ουρανούς, πλαγιά-πλαγιά τους λόφους, σα νάρχεσαι από την αρχή κι άπ' την πηγή του κόσμου. Κουδούνια και χαμόγελα το φόρεμά σου

που το φιλούν, και το γυρίζουν οι αύρες στο γαλάζιο

κι είσαι παντού με μι' αγκαλιά τριαντάφυλλα που φέγγουν τις πέτρες χρωματίζοντας γύρω μου όταν βραδιάζει.

Μα όταν νυχτώνει, κλείνοντας τα τέσσερα παράθυρά μου, ενώ στο σκούρο θαλασσί παίρνουν ν' ανθίζουν τ' άστρα, σμίγω έξω με του σύμπαντος το μέγα φως, το φως σου, λιώνοντας την εικόνα σου σ' άχνινα συννεφάκια.

Κι ενώ κάτω άπ' τη στέγη μου γέρνω το μέτωπό μου

κι ακούω σκυμμένος του δικού μου κόσμου τις καμπάνες,

απ' έξω υπάρχεις εσύ: φως, στερέωμα, ουρανός,






Δίχως εσέ





Δίχως εσέ δε θα ‘βρισκαν

νερό τα περιστέρια.



Δίχως εσέ δε θ’ άναβε

το φως ο Θεός στις βρύσες του



Μηλιά σπέρνει τον άνεμο

τ’ άνθη της· στην ποδιά σου

φέρνεις νερό απ’ τον ουρανό

φώτα σταχιών κι απάνω σου



φεγγάρι από σπουργίτες.








Οδυσσέας Ελύτης






Επτά νυχτερινά επτάστιχα
III



όλα τα κυπαρίσσια δείχνουνε μεσάνυχτα

Όλα τα δάχτυλα

Σιωπή

Έξω από τ’ ανοιχτό παράθυρο του ονείρου

Σιγά σιγά ξετυλίγεται

Η εξομολόγηση

Και σαν θωριά λοξοδρομάει προς τ’ άστρα!




V



Την αφρούρητη νυχτιά πήρανε θύμησες

Μαβιές

Κόκκινες

Κίτρινες



Τ’ ανοιχτά μπράτσα της γεμίσανε ύπνο

Τα ξεκούραστα μαλλιά της άνεμο

Τα μάτια της σιωπή.






Η Μαρίνα των βράχων



Έχεις μια γεύση τρικυμίας στα χείλη– Μα που γύριζες

Ολημερίς τη σκληρή ρέμβη της πέτρας και της θάλασσας

Αετοφόρος άνεμος γύμνωσε τους λόφους

Γύμνωσε την επιθυμία σου ως το κόκαλο

Κι οι κόρες των ματιών σου πήρανε τη σκυτάλη της Χίμαιρας

Ριγώντας μ’ αφρό τη θύμηση!

Που είναι η γνώριμη ανηφοριά του μικρού Σεπτεμβρίου

Στο κοκκινόχρωμα όπου έπαιζες θωρώντας προς τα κάτω

Τους βαθιούς κυαμώνες των άλλων κοριτσιών

Τις γωνιές όπου οι φίλες σου άφηναν αγκαλιές τα δυοσμαρίνια



-Μα που γύριζες

Ολονυχτίς τη σκληρή ρέμβη της πέτρας και της θάλασσας

Σου ‘λεγα να μετράς μες στο γδυτό νερό τις φωτεινές του μέρες

Ανάσκελη να χαίρεσαι την αυγή των πραγμάτων

Ή πάλι να γυρνάς κίτρινους κάμπους

Μ’ ένα τριφύλλι φως στο στήθος σου ηρωίδα ιάμβου.



Έχεις μια γεύση τρικυμίας στα χείλη

Κι ένα φόρεμα κόκκινο σαν το αίμα

Βαθιά μες στο χρυσάφι του καλοκαιριού

Και τ’ άρωμα των γυακίνθων – Μα που γύριζες



Κατεβαίνοντας προς τους γιαλούς τους κόλπους με τα βότσαλα

Ήταν εκεί ένα κρύο αλμυρό θαλασσόχορτο

Μα πιο βαθιά ένα ανθρώπινο αίσθημα που μάτωνε

Κι άνοιγες μ’ έκπληξη τα χέρια σου λέγοντας τ’ όνομά του

Ανεβαίνοντας ανάλαφρα ως τη διαύγεια των βυθών

΄Όπου σελάγιζε ο δικός σου αστερίας.



Άκουσε ο λόγος είναι των στερνών η φρόνηση

κι ο χρόνος γλύπτης των ανθρώπων παράφορος

Κι ο ήλιος στέκεται από πάνω του θηρίο ελπίδας

Κι εσύ πιο κοντά του σφίγγεις έναν έρωτα

Έχοντας μια πικρή γεύση τρικυμίας στα χείλη.

Δεν είναι για να λογαριάζεις γαλανή ως το κόκαλο άλλο καλοκαίρι,

Για ν’αλλάξουνε ρέμα τα ποτάμια

Και να σε πάνε πίσω στη μητέρα τους,

Για να ξαναφιλήσεις άλλες κερασιές

Ή για να πας καβάλα στο μαΐστρο



Στυλωμένη στους βράχους δίχως χτες και αύριο,

Στους κινδύνους των βράχων με τη χτενισιά της θύελλας

Θ’ αποχαιρετήσεις το αίνιγμά σου.






Γιάννης Ρίτσος






Η καμπάνα





Ποιος ήταν που κρέμασε ( και πότε;) πάνω ακριβώς απ’ το τραπέζι

καταμεσίς στο ταβάνι, αυτή τη μαύρη καμπάνα; - πριν μήνες; πριν χρόνια;

Σκυμμένοι στο πιάτο μας, δεν την είχαμε δει. Ποτέ δε σηκώσαμε

λίγο πιο πάνω το κεφάλι, - ποιος ο λόγος άλλωστε; Μα, τώρα,

το ξέρουμε – είναι εκεί, αμετάθετη. Ποιος τάχα την πρωτό ‘δε; ποιος μας το ‘πε

αφού κανείς μας δε μιλάει; Ίσως, μια νύχτα, ακολουθώντας το ποτήρι,

στραγγίζοντας την τελευταία σταγόνα του κρασιού, μέσ’ απ’ το άδειο

θαμπωμένο ποτήρι, να την πήρε το μάτι μας. Σκύψαμε αμέσως

ακόμη πιο πολύ. Πεινάμε, δεν πεινάμε, τρώμε· περιμένοντας πάντα,

από στιγμή σε στιγμή, ένα μεγάλο αόρατο χέρι να χτυπήσει την καμπάνα

εννέα ή δώδεκα φορές ή μία και μόνη, απέραντα μόνη, απειθάρχητα μόνη,

ενώ, από μέσα μας, μετράμε κιόλας, μήπως συμπέσουμε τουλάχιστον στους χτύπους.








Γιώργος Θέμελης




Πυρπόληση





Σκληρή μου στάθηκε η αγάπη

Σκληρή κι ανήλεη.



Από σκληρή στοργή,

Από πυκνή τρυφερότητα.



Έβαλε φωτιά να κάψει το σπίτι μου.



Μεγάλωσε η φωτιά,

Σηκώθηκε,

Σα μια φλεγόμενη σκιά,

Μια πυρκαγιά.



Καίγονται τα χέρια.






Δ. Ι. Αντωνίου






Κακοί έμποροι



Κύριε, άνθρωποι απλοί

πουλούσαμε υφάσματα,

(κι η ψυχή μας

ήταν το ύφασμα που δεν τ’ αγόρασε κανείς).

Την τιμή δεν κανονίζαμε απ’ την ούγια

η πήχη και τα ρούπια ήταν σωστά

τα ρετάλια δεν τα δώσαμε μισοτιμής ποτέ:

η αμαρτία μας.



Είχαμε μόνο ποιότητας πραμάτεια.

Έφτανε στη ζωή μας μια στενή γωνιά

-πιάνουν στη γη μας λίγο τόπο τα πολύτιμα-.

Τώρα με την ίδια πήχη που μετρήσαμε

μέτρησέ μας· δε μεγαλώσαμε το εμπορικό μας.

Κύριε, σταθήκαμε έμποροι κακοί!






Μανώλης Αλεξίου




Ψάρια



Η σκλαβιά σε κλεισμένους γύρους

όλο και πιο στενούς

μας περιζώνει,

καθώς το υγρό στοιχείο τα ψάρια.

Έχουμε αδιάφοροι, νωθροί κατακαθίσει

στο αδιαπέραστο πια σκοτάδι,

στο λασπερό βυθό.

Τ’ αδύναμα μικρά μας βράγχια

δεν αντέχουν να μας πάνε

στον αμόλυντο αγέρα.

Και μόνο λιγοστά και μετρημένα

υδρόβια ανήσυχα,

πηδούνε πάνω απ’ την επιφάνεια,

μόλις προφταίνοντας να ιδούν σαν οπτασία

τη γλαυκή απέραντη έκτασή της.






Ζωή Καρέλη




Μουσικότητα



Έμορφη μουσικότητα των φθινοπωρινών

ημερών στη Θεσσαλονίκη,

όταν η βροχή πέφτει πότε πυκνή,

αραιώνει κι ύστερα πάλι

πυκνώνει η ασημένια βροχή,

των πρώτων φθινοπωρινών ημερών,

διάφανη και τόσο λεπτή, σαν



σιγανή μουσική ομιλία γυναικών

στο φθινόπωρο της ζωής των.

Εκείνων των γυναικών που μένουν

στο φθινόπωρο της ζωής των.

Εκείνων των γυναικών που μένουν

ήσυχες και σιωπηλές, μοιάζουν,

λιγάκι περήφανες ή μελαγχολικές

και κάποτε, όταν μιλήσουν,

βιάζονται να πουν εκείνο

που ζητούν ίσως να λησμονήσουν.






Νίκος Εγγονόπουλος




Ποίηση 1948



τούτη η εποχή

του εμφυλίου σπαραγμού

δεν είναι η εποχή

για ποίηση

κι άλλα παρόμοια:

σαν πάει κάτι

να

γραφεί

είναι

ως αν

να γραφόταν

από την άλλη μεριά

αγγελτηρίων

θανάτου



γι αυτό και

τα ποιήματά μου

είν’ τόσο πικραμένα

(και πότε-άλλωστε-δεν ήσαν;)

κι είναι

-προ πάντων-

και

τόσο

λίγα






Νίκος Γκάτσος




Αμοργός



[.....]

Πόσο πολύ σ’ αγάπησα εγώ μονάχα το ξέρω

Εγώ που κάποτε σ’ άγγιξα με τα μάτια της πούλιας

Και με τη χαίτη το φεγγαριού σ’ αγκάλιασα και χορέψαμε μες στους καλοκαιριάτικους κάμπους

Πάνου στη θερισμένη καλαμιά και φάγαμε μαζί το κομμένο τριφύλλι

Μαύρη μεγάλη θάλασσα με τόσα βότσαλα τριγύρω στο λαιμό τόσα χρωματιστά πετράδια στα μαλλιά σου.

Ένα καράβι μπαίνει στο γιαλό ένα μαγκανοπήγαδο σκουριασμένο βογκάει

Μια τούφα γαλανός καπνός μες στο τριανταφυλλί του ορίζοντα

Ίδιος με τη φτερούγα του γερανού που σπαράζει

Στρατιές χελιδονιών περιμένουνε να πουν στους αντρειωμένους το καλωσόρισες.

[.....]






Μελισσάνθη




Στη νύχτα που έρχεται



Ξεκινάμε ανάλαφροι, καθώς η γύρη

που ταξιδεύει στον άνεμο.

Γρήγορα πέφτουμε στο χώμα

ρίχνουμε ρίζες, ρίχνουμε κλαδιά

γινόμαστε δέντρα που διψούν για ουρανό

κι όλο αρπαζόμαστε με δύναμη απ’ τη γη.

Μας βρίσκουν τ’ ατέλειωτα καλοκαίρια

τα μεγάλα κύματα. Οι άνεμοι, τα νερά

παίρνουν τα φύλλα μας. Αργότερα

πλακώνουν οι βαριές συννεφιές

μας τυραννούν οι χειμώνες κι οι καταιγίδες.

Μα πάντα αντιστεκόμαστε, ορθωνόμαστε

πάντα ντυνόμαστε με νέο φύλλωμα.

Ωσότου φτάνει ένας άνεμος παράξενος

-κανείς δεν ξέρει πότε κι από που ξεκινά-

μας ρίχνει κάτω μ’ όλες μας τις ρίζες στον αέρα.

Για λίγο ακόμα, μες στη φυλλωσιά μας

κάθεται κρυμμένο – να πει μια τρίλια του

στη νύχτα που έρχεται – ένα πουλί.






Κώστας Μόντης




Στιγμές





Έχω κάτι να πω στη θάλασσα.

Πάρτε με κοντά της το πρωί πούναι μονάχη.



*



Γιατί τόσα Μνημεία στον Άγνωστο Στρατιώτη

κι ούτ’ ένα στον Άγνωστο Άνθρωπο;

Εμείς που θα βάνουμε τα στεφάνια μας;



*



Ποιος θα μας ξαναδώσει εκείνο το Σαββατόβραδο

πούχε μπροστά του την Κυριακή;



*



Παράγινε το σπίτι σπίτι απόψε

παράγινε δωμάτιο το δωμάτιο.



*



Τρεις φορές το ίδιο χελιδόνι

πέρασε πάνω απ’ τον ίδιο στίχο.



*



Ήταν μια απρόσεχτη άνοιξη

που άφηνε όπου τύχαινε τα πράγματά της.

Π.Πρωτ.Συρ. 48/2010 Να αναγνωριστεί η κυριότητα του ενάγοντος στο επίδικο ακίνητο και να διαταχτεί η
απόδοση αυτού από την εναγομένη, που αντιποιήθηκε τη νομή του

Αριθμός Απόφασης 48/2010

ΤΟ ΠΟΛΥΜΕΛΕΣ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΣΥΡΟΥ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές Ιωάννα Καραμπάση, Πρόεδρο Πρωτοδικών, Ευάγγελο Χριστιά,
Πρωτοδίκη - Εισηγητή, Δημήτριο Κίτσιο, Πρωτοδίκη και από τη Γραμματέα Δέσποινα Λουκή.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 18 Δεκεμβρίου 2009, για να δικάσει
την υπόθεση μεταξύ:

Του ενάγοντος: Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης με την επωνυμία "ΔΗΜΟΣ
................", που εδρεύει στην ................ της νήσου ......... του Ν. Κυκλάδων
και εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του
Νικόλαο Βιτάλη.

Της εναγομένης: "ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ
......................................................", που εδρεύει στην Ερμούπολη
Σύρου, και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της
Γεώργιο Πλατή, μόνο για την υποβολή αιτήματος αναβολής, ο οποίος, μετά την απόρριψη του
αιτήματος του, αποχώρησε.

Ο ενάγων κατέθεσε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου τούτου την από 15-1-2008 (διεκδικητική
κυριότητας) αγωγή του, η οποία καταχωρήθηκε στα σχετικά βιβλία με αύξοντα αριθμό 7/2008
και γράφτηκε στο πινάκιο για να συζητηθεί στις 12-12-2008, οπότε αναβλήθηκε για τη
δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της απόφασης και γράφτηκε στο πινάκιο.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης και κατά την εκφώνηση της από το πινάκιο, ο πληρεξούσιος
δικηγόρος του ενάγοντος ζήτησε να γίνουν δεκτά όσα αναφέρονται στα πρακτικά και τις
προτάσεις του, ενώ ο πληρεξούσιος δικηγόρος της εναγομένης υπέβαλε αίτημα να αναβληθεί,
για δεύτερη φορά, η συζήτηση της υπόθεσης, το οποίο απορρίφθηκε από το Δικαστήριο και,
κατόπιν τούτου, αποχώρησε.

ΑΦΟΥ ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την 11.507/15-1-2008 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου
Σύρου Ειρήνης Ανυσίου, που προσκομίζει και επικαλείται ο ενάγων, προκύπτει ότι ακριβές
επικυρωμένο αντίγραφο της κρινόμενης αγωγής, με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς
συζήτηση για τη δικάσιμο της 12-12-2008, οπότε η συζήτηση της αγωγής αναβλήθηκε για τη
δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της απόφασης, επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στην
εναγομένη.

Η τελευταία, όμως, εκπροσωπήθηκε, κατά τη δικάσιμο αυτή, μόνο για την υποβολή αιτήματος
αναβολής, το οποίο δεν έγινε δεκτό από το Δικαστήριο (καθόσον η υπόθεση είχε, ήδη,
αναβληθεί μία φορά, στις 12-12-2008, για τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της
απόφασης, μη επιτρεπόμενης δεύτερης αναβολής, σύμφωνα με το άρθρο 241 ΚΠολΔ, σχετ.
5454/1994 Αρμ 1995.366, ΕΑ 2183/1993 Δ 1994.285) και αποχώρησε από τη συζήτηση.

Συνεπώς, πρέπει να δικαστεί ερήμην (άρθρο 28Q παρ. 2 ΚΠολΔ), καθόσον η αναβολή της
συζήτησης και η εγγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο θεωρείται ως κλήτευση ως προς όλους
τους διαδίκους (άρθρο 226 παρ. 4 ΚΠολΔ), η συζήτηση, ωστόσο, να προχωρήσει σαν να ήταν
παρούσα και η εναγομένη, μετά την τροποποίηση των άρθρων 270 και 271 ΚΠολΔ και την
κατάργηση του τεκμηρίου ομολογίας της παρ. 3 του άρθρου 271 ΚΠολΔ, από τα άρθρα 12 και
13 του Ν. 2915/2001.

Με τη διάταξη του άρθρου 4 παρ. 1 του Συντάγματος, κατά την οποία "Οι Ελληνες είναι ίσοι
ενώπιον του νόμου", καθιερώνεται όχι μόνο η ισότητα των Ελλήνων πολιτών ενώπιον των
νόμων αλλά και η έναντι τούτων ισότητα του νόμου, δεσμεύοντας έτσι και το νομοθέτη, ο
οποίος, στη ρύθμιση ουσιωδώς όμοιων πραγμάτων, σχέσεων και κατηγοριών προσώπων, δεν
μπορεί να νομοθετεί κατά διαφορετική μεταχείριση τούτων, εισάγοντας εξαιρέσεις και
προβαίνοντας σε οποιαδήποτε διάκριση, εκτός αν η διαφορετική ρύθμιση αυτών δεν είναι
αυθαίρετη, αλλά επιβάλλεται από λόγους γενικότερου κοινωνικού ή δημόσιου συμφέροντος, η
συνδρομή των οποίων υπόκειται στον έλεγχο των δικαστηρίων.

Περαιτέρω με τη διάταξη του άρθρου 5 παρ. 1 του Συντάγματος ορίζεται ότι: "καθένας έχει
το δικαίωμα να αναπτύσσει ελεύθερα την προσωπικότητα του και να συμμετέχει στην
κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της χώρας, εφόσον δεν προσβάλλει τα δικαιώματα
των άλλων και δεν παραβιάζει το Σύνταγμα και τα χρηστά ήθη".

Σκοπείται, δηλαδή, με τη διάταξη αυτή η κατοχύρωση της ελεύθερης ανάπτυξης της
προσωπικότητας του ατόμου, που αποτελεί το κύριο περιεχόμενο της αξιοπρέπειας του και
πραγματώνεται με την ελευθερία του για την αδέσμευτη, μέσα στα όρια που ορίζονται με τη
διάταξη, επιχείρηση ενεργειών που αναφέρονται στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική
δραστηριότητα του, η δε παρεχόμενη προστασία περιλαμβάνει, πρόδηλα, και την ανάπτυξη
της οικονομικής δραστηριότητας, που αφορά στην εκμετάλλευση της περιουσίας του προσώπου
(σχετ. ΟλΑΠ 26/2003" ΕλλΔνη 2003.1263, ΟλΑΠ 2/1997 Δ 1998.1006, ΑΠ 799/2004 ΕλλΔνη
2006.1428).

Εξάλλου, σύμφωνα με άρθρο 17 παρ. 2 του Συντάγματος, κανένας δε στερείται την ιδιοκτησία
του, παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχτεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και
όπως ο νόμος ορίζει και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που ανταποκρίνεται
στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριούμενο, κατά το χρόνο της συζήτησης στο δικαστήριο,
ενώ, κατά το άρθρο 18 παρ. 5 του Συντάγματος, μπορεί να προβλεφθεί με νόμο και κάθε άλλη
στέρηση της ελεύθερης χρήσης και κάρπωσης της ιδιοκτησίας, που απαιτείται από τις
περιστάσεις.

Από τις παραπάνω διατάξεις, που αποβλέπουν στην προστασία της περιουσίας του φυσικού ή
νομικού προσώπου από κάθε στέρηση, την οποία αποτελεί όχι μόνο η αφαίρεση της κυριότητας
αλλά και ο ουσιώδης περιορισμός των εξουσιών του ιδιοκτήτη που απορρέουν από αυτή, αφού
χωρίς αυτές η ιδιοκτησία καθίσταται αδρανής και κενή ουσιαστικού περιεχομένου,
προκύπτει: α) ότι είναι επιτρεπτή, με διάταξη νόμου, η θέσπιση γενικών και
αντικειμενικών περιορισμών της ιδιοκτησίας, χωρίς υποχρέωση αποζημίωσης, προς
εξυπηρέτηση του γενικότερου συμφέροντος, εφόσον αυτοί δε θίγουν τον πυρήνα του
δικαιώματος της ιδιοκτησίας, αναιρώντας ή αποδυναμώνοντας το σε μεγάλο βαθμό, είναι δε
αναγκαίοι για την επίτευξη του σκοπούμενου αποτελέσματος και β) ότι επιτρέπεται η
οριστική στέρηση ή αφαίρεση της ιδιοκτησίας (με ολική μετάθεση της κυριότητας του
πράγματος σε άλλο πρόσωπο ή δημιουργία άλλου εμπράγματου δικαιώματος), με πράξη της
πολιτείας, μόνο αν επιβάλλεται προς θεραπεία δημόσιας ωφέλειας, εφόσον προηγηθεί της
κατάληψης η καταβολή πλήρους αποζημίωσης, που καθορίζεται από τα πολιτικά δικαστήρια
(σχετ. ΟλΑΠ 40/1998 ΕλλΔνη 1999.230, ΟλΑΠ 19/2002 ΕλλΔνη 2002.1012, ΑΠ 799/2004 ΕλλΔνη
2004.1428, Ολ ΑΠ 896/1985 ΝοΒ 1985.1395, Ολ ΣτΕ 3521/1992 ΝοΒ 1993.792, Γ.
Κασιμάτης, Η απόφαση 40/1998 της Ολομέλειας του ΑΠ. Οι βάσεις εφαρμογής της αρχής
σεβασμού και προστασίας της αξίας του ανθρώπου και της εγγύησης της ιδιοκτησίας, ΝοΒ
1999.705).

Η προστασία που παρέχεται με τις διατάξεις αυτές δεν είναι απόλυτη, διότι είναι
επιτρεπτή η επιβολή νομοθετικών περιορισμών, εφόσον αυτοί είναι αντικειμενικοί και
δικαιολογούνται από λόγους γενικότερου δημόσιου ή κοινωνικού συμφέροντος.

Ορος, όμως, της παραδοχής των περιορισμών αυτών αποτελεί και ο, από αυτούς, σεβασμός της
αρχής της αναλογικότητας.

Η αρχή αυτή, ως γενική αρχή του δικαίου αναγνωριζόμενη πάγια, ως ισχύουσα, από τη
νομολογία των δικαστηρίων, και πριν από την αναγωγή της σε ρητή συνταγματική έννοια με
την αναθεώρηση του Συντάγματος 1975 από την Ζ΄ Αναθεωρητική Βουλή, απαιτεί από το
νομοθέτη, οι περιορισμοί που επιβάλλει στην άσκηση των ατομικών δικαιωμάτων, να
οριοθετούνται με βάση τα εννοιολογικά στοιχεία της προσφορότητας και της αναγκαιότητας
του λαμβανόμενου μέτρου και της αναλογίας του προς τον επιδιωκόμενο σκοπό.

Ειδικότερα, για την περίπτωση της στέρησης της ιδιοκτησίας, η οποία μπορεί να είναι και
πρόσκαιρη και να συνίσταται σε ουσιώδη περιορισμό της ευχέρειας χρήσης και κάρπωσης, για
την οποία ειδικά προνοεί το άρθρο 18 παρ. 5 του Συντάγματος, η αρχή της αναλογικότητας
οδηγεί στη διαμόρφωση μιας δίκαιης ισορροπίας μεταξύ των απαιτήσεων του δημόσιου
συμφέροντος υπέρ του κοινωνικού συνόλου και της επιτασσόμενης προστασίας της ιδιοκτησίας
ως ατομικού δικαιώματος (σχετ. ΟλΑΠ 2/1997 Δ 1998.1006, ΑΠ ΑΠ 799/2004 ΕλλΔνη
2006.1428).

Περαιτέρω, με το άρθρο 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για
την προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών (κυρ. ΝΔ
53/1974, που έθεσε εκ νέου σε ισχύ τη Σύμβαση μετά την καταγγελία του αρχικού κυρ. ν.
2329/1953 κατά τη στρατιωτική δικτατορία, προσδίδοντάς της την υπερνομοθετική ισχύ του
άρθρου 28 Συντάγματος), "Παν φυσικόν ή νομικόν πρόσωπον δικαιούται σεβασμού της
περιουσίας του.

Ουδείς δύναται να στερηθεί της ιδιοκτησίας του ειμή δια λόγους δημοσίας ωφέλειας και υπό
τους προβλεπόμενους υπό του νόμου και των γενικών αρχών του διεθνούς δικαίου, όρους. Αι
προαναφερόμεναι διατάξεις δεν θίγωσι το δικαίωμα παντός κράτους όπως θέση εν ισχύι
Νόμους, ους ήθελε κρίνει αναγκαίον, προς ρύθμισιν της χρήσεως αγαθών συμφώνως προς το
δημόσιον συμφέρον ή προς εξασφάλισιν της καταβολής φόρων ή άλλων εισφορών ή προστίμων".

Με την εν λόγω διάταξη καθιερώνεται η αυτόνομη σημασία της περιουσίας κάθε φυσικού και
νομικού προσώπου, η οποία είναι ανεξάρτητη από την τυπική έννοια του εθνικού δικαίου
(σχετ. ΕΔΔΑ απόφαση της 8-7-2008 Οικουμενικό Πατριαρχείο κατά Τουρκίας, no 14340/2005,
ΕΔΔΑ Beyeler κατά Ιταλίας, αριθμ. 332002/96 παρ. 100).

Με την έννοια αυτή, κάθε μέτρο παρέμβασης στο δικαίωμα στο σεβασμό της περιουσίας πρέπει
να τηρεί μια "δίκαιη ισορροπία" μεταξύ των απαιτήσεων του γενικού συμφέροντος της
κοινότητας και των επιταγών της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων του ατόμου (σχετ.
ΕΔΔΑ απόφαση της 23-9-1982, Sporrong et Lonnroth κατά Σουηδίας, serie A no. 52, σελ. 26
παρ. 69).

Για να εκτιμηθεί αν το επίδικο μέτρο σέβεται την απαιτούμενη δίκαιη ισορροπία και,
ειδικότερα, αν δε δημιουργεί δυσανάλογο βάρος σε ένα πρόσωπο, πρέπει να ληφθούν υπόψη οι
διατυπώσεις της αποζημίωσης, που προβλέπονται από την εθνική νομοθεσία, έτσι ώστε, χωρίς
την καταβολή ποσού ανάλογου της αξίας του πράγματος, η στέρηση της ιδιοκτησίας να
συνιστά μια υπερβολική προσβολή, που δε θα μπορούσε να δικαιολογηθεί στη βάση της
διάταξης του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου αρ. 1 (σχετ. ΕΔΔΑ, απόφαση της 15-7-2005, no.
16163/2002, ΕΔΔΑ, απόφαση της 17-1-2002, Τσιρικάκης κατά Ελλάδας, no. 46355/1999, ΕΔΔΑ,
απόφαση της 14-2-2006, no. 36188/2003, ΕΔΔΑ, απόφαση της 14-10-2004, no. 67629/2001,
σχετ. επ.,
ιδίως ως προς την έννοια της ύπαρξης της δημόσιας ωφέλειας για τη στέρηση της
ιδιοκτησίας και τα όρια αυτής: ΕΔΔΑ, απόφαση της 21-2-1986, James και λοιποί κατά
Ηνωμένου Βασιλείου, ΕΔΔΑ, απόφαση της 20-11-1995, Pressos Compania Naviera S.A. και
λοιποί κατά Βελγίου, ΕΔΔΑ, απόφαση της 9-1-2007, Μεγάλη του Γένους Σχολή κατά Τουρκίας,
no. 34478, ΕΔΔΑ, Jahn και λοιποί κατά Γερμανίας, no. 46720/1999, 72203/2001 και
72552/2001, βλ. τελ. Β. Καράκωστα, Περιουσία και υπερνομοθετική προστασία της σε Δ.
2005.547, Χ. Σατλάνη, Η προστασία του δικαιώματος της ιδιοκτησίας - περιουσίας με βάση
κυρίως τη νομολογία του ΕΔΔΑ, Αρμ 2007.1877).

Εξάλλου, στη διάταξη του άρθρου 62 του ν. 590/1977 "Καταστατικός Χάρτης της Εκκλησίας
της Ελλάδος" ορίζεται ότι: "1. Εκκλησιαστικά κτίρια, προοριζόμενα διά την εγκατάστασιν
γραφείων Μητροπόλεων ή Ενοριών ή διά κατοικίαν Αρχιερέων ή Εφημερίων και ανεγερθέντα ή
αποκτηθέντα δι εισφορών Μονών και Ναών ή εξ εράνων ή ειδικών φορολογιών, φερόμενα δε επ΄
ονόματι Φυσικών ή Νομικών Προσώπων, πλην του Δημοσίου, μεταβιβάζονται υποχρεωτικώς εις
το ποιουμενον χρήσιν Νομικόν Πρόσωπον της Μητροπόλεως ή Ενορίας, δι απλής ενώπιον
συμβολαιογράφου δηλώσεως, συντασσόμενης και μεταγραφόμενης ατελώς.

Τα αυτά ισχύουν και διά τα κτίρια της Ιεράς Συνόδου, των λοιπών αυτοτελών Συνοδικών
Υπηρεσιών και της Αρχιεπισκοπής Αθηνών", ενώ, στη διάταξη του άρθρου 3 του ν.δ. της
28.11/2.12.1968, ορίζεται ότι: "Αι υπό των Αστικών εν γένει Νόμων και των ουσιαστικών
διατάξεων περί δικών του δημοσίου αναγνωριζόμενα) εις το δημόσιον προνομίαι ή
τεθεσπισμέναι ειδικαί προστατευτικαί διατάξεις εφαρμόζονται αναλόγως και επί των
Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοικήσεως, εφ' όσον αι τυχόν υφιστάμενοι αντίστοιχοι δια τους
οργανισμούς τούτους προνομίαι εν γένει δεν είναι ευρύτεραι ή ευνοϊκώτεραι των επί του
Δημοσίου ισχυουσών".

Από την ερμηνεία των προεκτεθεισών διατάξεων του άρθρου 62 παρ. 1 του ν. 590/1977 και
του άρθρου 3 του ν.δ. της 28.11/2.12.1968, προκύπτουν τα εξής: (1) Όλα τα "
εκκλησιαστικά κτίρια, που προορίζονται για τους αναφερόμενους στη διάταξη της παρ. 1 του
άρθρου 62 ν. 590/1977 σκοπούς, μεταξύ των οποίων και για κατοικία αρχιερέων ή εφημέριων,
και φέρονται ως κυριότητας οποιουδήποτε φυσικού ή νομικού προσώπου, μεταβιβάζονται
υποχρεωτικά, με μονομερή συμβολαιογραφική δήλωση προσώπου που δεν ορίζεται από τη
διάταξη αυτή και, συνεπώς, τόσο του φερόμενου ιδιοκτήτη (ο οποίος, αρνούμενος, μπορεί να
καταδικαστεί σε δήλωση βούλησης κατά τα οριζόμενα στον ΚΠολΔ) όσο και του υπέρ ου η
διάταξη ΝΠΔΔ -δηλαδή της Εκκλησίας της Ελλάδας, των Μητροπόλεων, των Ενοριών και των
Ενοριακών Ναών, των Μονών, αλλά και των υπόλοιπων νομικών προσώπων που αναφέρονται στο
άρθρο 1 παρ. 4 του Καταστατικού Χάρτη της Εκκλησίας-, που πρέπει να μεταγραφεί, με την
προϋπόθεση ότι έχουν ανεγερθεί ή αποκτηθεί, διαζευκτικά: α) με εισφορές μονών ή ναών, ή
β) από εράνους ή γ) με ειδικές φορολογίες και (2) από τη ρύθμιση αυτή εξαιρείται το
Ελληνικό Δημόσιο και, συνεπώς, κατά τα οριζόμενα στην παραπάνω διάταξη του άρθρου 3 του
ν.δ. 28.11/2.12.1968, και οι ΟΤΑ, οι οποίοι απολαμβάνουν, ως προς το ζήτημα αυτό, των
προνομίων του Δημοσίου.

Η παραπάνω, όμως, διάταξη της παρ. 1 του άρθρου 62 ν. 590/1977, κατά το μέρος της που
αφορά στη δυνατότητα σύστασης ή μετάθεσης κυριότητας εκκλησιαστικού κτιρίου
προοριζόμενου για κατοικία Αρχιερέων (μόνο ζήτημα που αποτελεί και το κρινόμενο στη
συγκεκριμένη περίπτωση) με μονομερή δήλωση, αντίκειται στις προαναφερόμενες διατάξεις
των άρθρων 4 παρ. 1, 5 παρ. 1 και 17 παρ. 2 του Συντάγματος καθώς και στη διάταξη του
άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ για τους παρακάτω λόγους: 1) κατά τα
οριζόμενα στις διατάξεις των άρθρων 1033 έως 1093 του Αστικού Κώδικα, που είναι
ενταγμένες στο Τέταρτο Κεφάλαιο με τον τίτλο "Κτήση Κυριότητας" του Κώδικα αυτού,
προβλέπονται ως, καταρχήν, τρόποι κτήσης κυριότητας ακινήτου από ιδιώτες φυσικά ή νομικά
πρόσωπα, αφενός μεν, η σύναιμη σύμβασης και η μεταγραφή αυτής (με τις επιμέρους έννομες
συνέπειες, ενοχική και εμπράγματη, αυτών), αφετέρου δε, η χρησικτησία, τακτική (με
νόμιμο ή νομιζόμενο τίτλο, καλή πίστη και υπερδεκαετή νομή) και έκτακτη (με
υπερεικοσαετή νομή, χωρίς άλλες προϋποθέσεις).

Στην περίπτωση που δημιουργείται οποιαδήποτε αντιδικία ως προς την κυριότητα ακινήτων,
σύμφωνα με τα οριζόμενα στις διατάξεις των άρθρων 20 του Συντάγματος, 70 ΚΠολΔ και 1094
ΑΚ, αυτή επιλύεται κυριαρχικά από τα δικαστήρια, τα οποία κατόπιν ακρόασης όλων των
διάδικων μερών, αποφαίνονται για την ουσία της υπόθεσης.

Με τους παραπάνω τρόπους, δηλαδή με τη σύμβαση, την πολυετή άσκηση πράξεων νομής (που
φτάνει μάλιστα μέχρι τα είκοσι έτη, όσο, δηλαδή, και η θεσπιζόμενη, απώτατη, παραγραφή
δικαιώματος) και την έκδοση δικαστικών αποφάσεων, κατόπιν ακρόασης όλων των διάδικων
μερών και με πλήρη αιτιολογία, δημιουργείται στον εξωτερικό κόσμο ένα γεγονός υπαρκτό
στην εμπειρική πραγματικότητα, ένα γεγονός, δηλαδή, που μπορεί, ασφαλώς, ο καθένας, και
δη ο ενδιαφερόμενος πολίτης και φερόμενος κύριος κάθε ακινήτου, να παρακολουθήσει και να
κατανοήσει και, με τον τρόπο αυτό, εμπεδώνεται το Δίκαιο και η κοινωνική τάξη.

Οποιαδήποτε διαφοροποίηση από τα παραπάνω, με την οποία να εισάγεται διαφορετική
αντιμετώπιση φυσικού ή νομικού προσώπου και να καθιερώνονται υπέρ αυτού προνόμια σε
βάρος άλλου, πρέπει, σύμφωνα με τις σκέψεις που προηγήθηκαν, να δικαιολογείται βάσει της
υπέρτερης αρχής του δημόσιου συμφέροντος.

Η ύπαρξη όμως δημόσιου συμφέροντος, που να επιβάλλει τη διαφορετική αντιμετώπιση των
παραπάνω ΝΠΔΔ, αφενός μεν, από όλα τα υπόλοιπα ΝΠΔΔ (αλλά και το ίδιο το Ελληνικό
Δημόσιο, για το οποίο δεν προβλέπεται τέτοια ειδική ρύθμιση για τις κατοικίες των άμεσων
οργάνων του), αφετέρου δε, από τους ιδιώτες (φυσικά και νομικά πρόσωπα, που δεν χαίρουν
ειδικών προνομίων) δε διαπιστώνεται στην κρινόμενη διάταξη, καθόσον ο προορισμός και
μόνο μίας ιδιοκτησίας, που (φέρεται να) ανήκει σε τρίτο, υπό την έννοια ότι ο τελευταίος
μπορεί να έχει και νόμιμο τίτλο αυτής, για τη στέγαση των αρχιερέων και εφημέριων, δεν
μπορεί να δικαιολογήσει τη μονομερή σύσταση ή μετάθεση της κυριότητας, χωρίς τη σύμπραξη
του φερόμενου κυρίου και χωρίς την έκδοση δικαστικής απόφασης, υπό την έννοια ότι τούτο
αποτελεί δυσανάλογο μέτρο, το οποίο περιορίζει υπέρμετρα ή αποκλείει το φερόμενο κύριο
από την εκμετάλλευση της περιουσίας του και τη δικαστική διεκδίκηση των συμφερόντων του,
δημιουργώντας μια (νέα) εμπειρική (ασφαλώς διαγνώσιμη) πραγματικότητα με τη μεταγραφή
ενός (νέου) τίτλου, τον οποίο, ενδεχομένως, ο ενδιαφερόμενος να πληροφορηθεί μετά την
πάροδο πολλών ετών, ενώ συνεχίζει να ασκεί όλα τα δικαιώματα του που απορρέουν από την
κυριότητα του, πιστεύοντας ότι ο ίδιος είναι κύριος αυτού.

Συνεπώς, η εν λόγω διάταξη, που αντιμετωπίζει χωρίς αντικειμενικά κριτήρια και χωρίς να
λάβει υπόψη τις υφιστάμενες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες που συνδέονται με τη
ρυθμιζόμενη κατάσταση, μέσα στα όρια της αρχής της ισότητας, αντίκειται στον κανόνα του
άρθρου 4 παρ. 1 του Συντάγματος, ο οποίος δεσμεύει τα συντεταγμένα όργανα της Πολιτείας
κατά την ενάσκηση της ανατεθείσας σε αυτά από το Σύνταγμα λειτουργίας και δε
διασφαλίζει, με ίσους όρους, την πραγμάτωση του - Κράτους και την ελεύθερη ανάπτυξη της
προσωπικότητας του Πολίτη, 2) η εν λόγω διάταξη, ασαφής στο σύνολο της, δημιουργεί
σύγχυση ως προς τα όρια εφαρμογής της, δοθέντος ότι επιτρέπει τη μονομερή σύσταση ή
μετάθεση κυριότητας οποιουδήποτε ακινήτου, προορισμένου σε οποιοδήποτε χρόνο, για την
κατοικία αρχιερέων ή εφημέριων, κατά την κρίση του ίδιου του ωφελούμενου, και
αποκτηθέντος με τρεις εναλλακτικούς τρόπους, ακόμα και χωρίς την ύπαρξη οποιουδήποτε
αποδεικτικού μέσου στοιχειοθέτησης των προϋποθέσεων αυτών, που μπορεί να ανατρέχουν και
σε δεκάδες χρόνια από τη σημερινή, εμπειρική, πραγματικότητα.

Με τον τρόπο, όμως, αυτό περιορίζεται υπέρμετρα η οικονομική ελευθερία των φυσικών αλλά
και νομικών προσώπων (κυρίων, που απέκτησαν με νόμιμο τίτλο, οποτεδήποτε το ακίνητο) που
μπορούν να λάβουν γνώση μόνο της υφιστάμενης και αποδεικνυόμενης πραγματικότητας (δηλαδή
της πραγματικής και νομικής κατάστασης που υπάρχει σε οποιοδήποτε χρόνο και
δημιουργείται με τους παραπάνω αναφερόμενους τρόπους), κατά την οποία φέρεται ότι ένα
ακίνητο ανήκει σε συγκεκριμένο πρόσωπο.

Αλλά, ακόμα και εάν γνωρίζουν την ιστορία του ακινήτου και ότι, πράγματι, αυτό είχε
προοριστεί (κατά την κατασκευή του) για κατοικία αρχιερέων ή εφημέριων, δημιουργείται,
από την κρινόμενη διάταξη, συνεχής ανασφάλεια ως προς το (επισφαλές) ιδιοκτησιακό τους
καθεστώς και περιορισμός, κατά τούτο, της οικονομικής τους ελευθερίας, που προϋποθέτει,
μεταξύ άλλων, και τη σταθερότητα των υφιστάμενων δικαιωμάτων τους.

Τούτο δε, καθόσον παρέχεται στα παραπάνω αναφερόμενα ΝΠΔΔ η δυνατότητα, χωρίς να
αμφισβητήσουν δικαστικά την πραγματική κατάσταση που έχει δημιουργηθεί και χωρίς να
ελεγχθούν οι ισχυρισμοί τους, να μεταθέσουν μονομερώς την κυριότητα, ως φερόμενο
εμπράγματο δικαίωμα άλλου προσώπου, βλάπτοντας κατά τούτο τα οικονομικά συμφέροντα και
την περιουσία τρίτων, σε βάρος των οποίων επέρχεται, χωρίς τη γνώση τους, η μετάθεση
αυτή, χωρίς, ωστόσο, να δικαιολογείται αυτό, αντικειμενικά, από την ύπαρξη υπέρτερου
δημόσιου συμφέροντος, κατά παράβαση της διάταξης του άρθρου 5 παρ. 1 του Συντάγματος,
και 3) Η εν λόγω διάταξη, επιτρέποντας τη μετάσταση κυριότητας, με τη δημιουργία νόμιμου
τίτλου, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η βούληση προς τούτο του φερόμενου ως κυρίου του
ακινήτου, μπορεί, σύμφωνα με τη λογική πορεία των πραγμάτων, να οδηγήσει στην
απαλλοτρίωση ιδιοκτησίας φυσικού ή νομικού προσώπου, προς όφελος του δηλούντος, χωρίς
την ύπαρξη δημόσιου προς τούτο συμφέροντος και χωρίς την προκαταβολή αποζημίωσης, όπως
επιτάσσει το άρθρο 17 παρ. 2 του Συντάγματος και το άρθρο 1 του Πρώτου Πρόσθετου
Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν. Τούτο δε, καθόσον,
ακόμα και στην περίπτωση που πράγματι συντρέχουν όλες οι προϋποθέσεις της κρινόμενης
διάταξης και, βάσιμα (παρότι δικαστικά ανέλεγκτα), μπορεί να υποστηριχτεί ότι το επίδικο
κτίσμα είναι προορισμένο για- τους σκοπούς που αυτή καθορίζει και, επιπλέον, ανεγέρθηκε
με εισφορές των μονών ή με εράνους ή με ειδική φορολογία (η οποία δεν προσδιορίζεται),
το γεγονός αυτό, κατά τα οριζόμενα στις διατάξεις των άρθρων 1033, 1041 και 1045 ΑΚ, δεν
αρκεί για την κτήση κυριότητας, δοθέντος ότι το εν λόγω κτίσμα μπορεί να ανεγέρθηκε σε
οικόπεδο τρίτου (πολλαπλάσιας, μάλιστα, αξίας από αυτή του κτίσματος), οπότε αποτελεί
συστατικό του και δε νοείται να είναι χωριστό αντικείμενο κυριότητας, κατ' άρθρα 953 και
954 περ. 1 ΑΚ, έτσι ώστε η μονομερής μετάσταση της κυριότητας του (κτίσματος και, κατά
λογική αναγκαιότητα, του οικοπέδου όπου ανεγέρθηκε) να δημιουργεί, de facto, ένα νέο
τρόπο κτήσης κυριότητας (που επιτρέπει η κρινόμενη αυτή διάταξη), ο οποίος δεν
αναγνωρίζεται από το σύνολο του δικαίου σε κανένα φυσικό ή νομικό Γ πρόσωπο (σχετ. και η
διάταξη του άρθρου 1010 ΑΚ, όπου προβλέπονται 1 συγκεκριμένες προϋποθέσεις για τη
μετάθεση κυριότητας στην περίπτωση όπου ο τρίτος ανεγείρει καλόπιστα σε τμήμα άλλου
ακινήτου, που δεν του ανήκει, και δύναται αυτό να του επιδικαστεί, κατόπιν εύλογης
αποζημίωσης του τρίτου, μόνο κατόπιν δικαστικής κρίσης της υπόθεσης).

Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 974 και 1045 ΑΚ και ν. 8 παρ. 1, κωδ. [7.39], 9
παρ. 1 Βασ. [50.14], 1 κωδ. [7.31], 7 παρ. 1 και 2 κωδ. [7.39] και 14 κωδ. [11.61] του
προϊσχύσαντος Βυζαντινορωμαϊκού Δικαίου, που εφαρμόζονται σύμφωνα με τα άρθρα 64 και 65
ΕισΝΑΚ στην έκτακτη χρησικτησία, όταν αυτή συμπληρώνεται πριν την εισαγωγή του Αστικού
Κώδικα ή και μετά την εισαγωγή αυτού πριν όμως συμπληρωθεί εικοσαετία, προκύπτει ότι υπό
την ισχύ του Αστικού Κώδικα εκείνος, που έχει στη νομή του για μια εικοσαετία πράγμα
ακίνητο γίνεται κύριος αυτού, υπό δε την ισχύ του προϊσχύσαντος β.ρ. δικαίου, κύριος
ακινήτου, με έκτακτη χρησικτησία, γίνεται αυτός που το έχει στην καλόπιστη νομή του για
μια τριακονταετία. Είναι δυνατό δε, να προσμετρηθεί στο χρόνο της χρησικτησίας του νομέα
και ο χρόνος του δικαιοπαρόχου του, προκειμένου να συμπληρωθεί ο νόμιμος χρόνος της
έκτακτης χρησικτησίας και να γίνει κύριος του πράγματος.

Σε τέτοια περίπτωση, αν με το συνυπολογισμό του χρόνου πριν από τον Αστικό Κώδικα
υπολείπεται για τη συμπλήρωση της τριακονταετίας χρόνος μικρότερος των είκοσι ετών, θα
εφαρμοστεί το τέως δίκαιο και η τριακονταετία θα αρχίσει από την έναρξη της νομής του
δικαιοπαρόχου και θα συμπληρωθεί με το συνυπολογισμό του χρόνου που υπολείπεται υπό την
ισχύ του Αστικού Κώδικα, αν δε, αντίθετα, υπολείπεται χρόνος μεγαλύτερος, θα εφαρμοστεί
ο Αστικός Κώδικας και η καθοριζόμενη από αυτόν εικοσαετία θα αρχίσει από 23.2.1946
(σχετ. ΑΠ 1370/2006 ΕλλΔνη 2009.1425, ΑΠ 17/2004 δημ. στη ΝΟΜΟΣ, ΕΑ 3362/2006 ΕλλΔνη
2007.636, ΕΘ 3192/1991 Αρμ 1992.725).

Εξάλλου, τόσο κατά τις διατάξεις του προϊσχύσαντος βυζαντινορωμαϊκού δικαίου [ν. 8 και
παρ. 1 Κώδ. (7.39), Βασιλ. 9 (50.14), ν. πρ. παρ. 3, 10, 15 και 48, Πανδ. (41.3)], όσο
και κατά τον Αστικό Κώδικα (άρθρο 1041), για την κτήση κυριότητας ακινήτων με τακτική
χρησικτησία απαιτείται νόμιμος τίτλος, ο οποίος πρέπει να υποβληθεί σε μεταγραφή σύμφωνα
με τις διατάξεις των άρθρων 1 και 4 ν. Τ/1856 και 1033 ΑΚ, καλή πίστη και νομή ακινήτου
για χρονικό διάστημα τουλάχιστον δέκα ετών. Ο νόμιμος τίτλος πρέπει να υπάρχει κατά την
έναρξη της νομής του χρησιδεσπόζοντος, χωρίς δε τη μεταγραφή δεν υπάρχει νόμιμος τίτλος.

Συνεπώς, ο χρόνος της τακτικής χρησικτησίας αρχίζει μόνο από το χρόνο της μεταγραφής και
όχι από τη χρονολογία του μεταβιβαστικού συμβολαίου ή από το χρόνο προ της μεταγραφής,
οπότε ο νομέας άρχισε να νέμεται το ακίνητο (σχετ. ΑΠ 783/1992 ΕΕΝ 1993.576, ΑΠ 414/1981
ΝοΒ 30.27, ΕΑ 3362/2006 ΕλλΛνη 2007.636).
Τέλος, από τις διατάξεις των άρθρων 247, 249, 251, 982, 1045, 1095 και 810, 816, 817 ΑΚ,
προκύπτει ότι σε σύμβαση χρησιδανείου, που φέρει ενοχικό χαρακτήρα και μπορεί να
καταρτιστεί και άτυπα έστω και αν αφορά σε ακίνητο (σχετ. ΑΠ 757/2008 δημ. στη ΝΟΜΟΣ, ΑΠ
672/2005 ΕλλΔνη 2005.1491), αν ο χρήστης είναι κύριος του χρησιδανεισθέντος πράγματος,
μπορεί να αναζητήσει αυτό με τη διεκδικητική αγωγή και πριν από τη λήξη του δικαιώματος
προς χρήση, αφότου ο χρησάμενος αντιποιείται τη νομή και έπαυσε να κατέχει το πράγμα για
λογαριασμό εκείνου και το νέμεται για δικό του λογαριασμό, γεγονός που πληροφορήθηκε ο
χρήστης (σχετ. Ολ ΑΠ 805/1973 ΝοΒ 22.319, ΑΠ 463/2004 ΧρΙΔ 2004.700, ΑΠ 260/1991 ΕΕΝ
1992.152, ΕΠατρ 274/2004 ΑχΝομ 2005.149).

Στην προκειμένη περίπτωση, ο ενάγων εκθέτει ότι, περί το 1827, κατόπιν αγοραπωλησίας
(χωρίς τίτλο και μεταγραφή αυτού, καθόσον δεν είχε ακόμα ιδρυθεί το Υποθηκοφυλακείο
Ερμούπολης), απέκτησε ένα ακίνητο - οικόπεδο, εμβαδού 550 τ.μ., που βρίσκεται στη θέση
"......." της ......................., επί της οδού ....... (όπου και η είσοδος του),
της κτηματικής περιφέρειας του Δήμου ..............., με την υπάρχουσα σε αυτό οικία,
την οποία, κατά τα έτη 1868-1870, κατεδάφισε και ανήγειρε στη θέση της νέα διώροφη
κατοικία, συνολικής αξίας 1.200.000 ευρώ, όπως ειδικά περιγράφεται στην αγωγή.

Ακολούθως, εκθέτει ότι η εν λόγω κατοικία κατασκευάστηκε, κατόπιν παράκλησης της
εναγομένης και με τη σύμφωνη γνώμη της Δημογεροντίας, προκειμένου να διαμένει σε αυτή,
όταν επισκεπτόταν τη Σύρο, ο Αρχιεπίσκοπος Σύρου και Τήνου και χρησιμοποιείται έκτοτε,
και μέχρι την άσκηση της αγωγής, ως μητροπολιτική κατοικία, βάσει της αρχικά συναφθείσας
σύμβασης παράκλησης (κατά τις διατάξεις του β.ρ. δικαίου) και, ακολούθως, βάσει σύμβασης
χρησιδανείου.

Ισχυριζόμενος, τέλος, ότι η εναγομένη αμφισβήτησε το δικαίωμα κυριότητας του στο επίδικο
ακίνητο, που απέκτησε με τα προσόντα της τακτικής, άλλως της έκτακτης χρησικτησίας,
ενεργώντας, με καλή πίστη, όλες τις προσιδιάζουσες στη φύση και τον προορισμό του
πράξεις νομής, από το 1827 μέχρι την άσκηση της αγωγής, δηλώνοντας αυτό στο Κτηματολόγιο
και προβαίνοντας στην κατ' άρθρο 62 του ν. 590/1977 μονομερή, συμβολαιογραφική δήλωση
κυριότητας (γεγονός που ο ενάγων πληροφορήθηκε την 21-5-2003) και αντιποιήθηκε τη νομή
του, συνεχίζοντας να το χρησιμοποιεί όχι δυνάμει της ενεργούς σύμβασης χρησιδανείου αλλά
ως κυρία αυτού, ζητεί: α) να αναγνωριστεί η κυριότητα του στο επίδικο ακίνητο (οικόπεδο
με διώροφη οικοδομή), που ήδη έχει καταγραφεί στο οικείο Κτηματολογικό Γραφείο
Ερμούπολης Σύρου με ΚΑΕΚ 290451718001/0/0, β) να υποχρεωθεί η εναγομένη και κάθε τρίτος,
που έλκει ή εξαρτά δικαιώματα από αυτήν, να του αποδώσει το επίδικο ακίνητο,
διατασσόμενης της βίαιης αποβολής της, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης της, γ) να διαταχτεί
η διόρθωση της αρχικής κτηματολογικής εγγραφής, έτσι ώστε κύριος αυτού να φέρεται ο
ενάγων και δ) επικουρικά, στην περίπτωση που δεν είναι δυνατή η διόρθωση της εγγραφής
στο Κτηματολόγιο και η απόδοση της νομής του επίδικου, να υποχρεωθεί η εναγόμενη να του
καταβάλει, με το νόμιμο τόκο από την επίδοσης της αγωγής, το ποσό των 1.200.000 ευρώ,
λόγω της παράνομης και αντισυμβατικής παραπάνω εκτεθείσας συμπεριφοράς της.

Με αυτό το περιεχόμενο και αιτήματα, η υπό κρίση αγωγή αρμόδια και παραδεκτά εισάγεται
για να συζητηθεί ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου (άρθρα 6 παρ. 2 εδ. α' του ν. 2664/1998,
9, 10, 11 αρ. 1, 18 παρ. 2 και 29 ΚΠολΔ), κατά την τακτική διαδικασία, καθόσον: α)
ασκήθηκε εμπρόθεσμα, κατ' άρθρα 6 παρ. 1 σε συνδ. με 1 παρ. 3 του ν. 2664/1998, όπως
ισχύει μετά την τροποποίηση του από τους ν. 3127/2003 και 3559/2007 (καθότι με την
339/16-11-2005 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΟΚΧΕ, ΦΕΚ Β' της 24-11-2005,
ορίστηκε ημερομηνία έναρξης του κτηματολογίου στην περιοχή η 24-11-2005), β)
καταχωρήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, κατ' άρθρο 220 ΚΠολΔ σε συνδ. με άρθρα 12 παρ. 1
περ. ιβ και παρ. 5 και 13 παρ. 2 εδ. 4 του ν. 2664/1998, όπως ισχύει μετά την
τροποποίηση του από τους ν. 3127/2003 και 3559/2007, στο οικείο κτηματολογικό φύλλο
(σχετ. το 67/15-1-2008 πιστοποιητικό καταχώρησης του Κτηματολογικού Γραφείου Σύρου -
Ερμουπόλεως), γ) αντίγραφο αυτής κοινοποιήθηκε στον Προϊστάμενο του Κτηματολογικού
Γραφείου Ερμούπολης Σύρου, κατ' άρθρο 6 παρ. 1 του ν. 2664/1998, όπως ισχύει μετά την
τροποποίηση του από τους ν. 3127/2003 και 3559/2007 (σχετ. η 11.508/15-1-2008 έκθεση
επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας της περιφέρειας του Πρωτοδικείου Σύρου Ειρήνης
Ανυσίου), και δ) προσκομίζονται, κατ' άρθρο 214Α παρ. 1, 2, 7 και 8 ΚΠολΔ, οι από 20-6-
2008, 26-6-2008 και 11-7-2008 κοινές δηλώσεις (πρακτικά) διαπίστωσης της αποτυχίας
απόπειρας συμβιβασμού, που υπογράφονται από τους πληρεξούσιους δικηγόρους των διαδίκων.

Είναι δε νόμιμη, στηριζόμενη στις διατάξεις που αναφέρονται στις εκτεθείσες νομικές
σκέψεις, καθώς και σε αυτές των άρθρων 947, 948, 1045, 1110 ΑΚ, ν. 19 παρ. 2 Πανδ.
43.26, ν. 2 παρ 2 Πανδ. 43.25 του β.ρ. δικαίου (ως προς τη "σύμβαση παράκλησης" του β.ρ.
δικαίου και το δικαίωμα ελεύθερης ανάκλησης της, σχετ. ΑΠ 460/1977 ΝοΒ 26.45, Τούση,
Εμπράγματον Δίκαιον, παρ. 56) και 191 αρ. 2 σε συνδ. με 176 εδ. α' ΚΠολΔ, πλην των
παρακάτω αιτημάτων, τα οποία είναι μη νόμιμα και, συνεπώς, απορριπτέα: α) της
αναγνώρισης της κυριότητας του ενάγοντος (και απόδοσης του επίδικου πράγματος), κατά το
μέρος που ζητείται κατά τις διατάξεις περί τακτικής χρησικτησίας, καθόσον, όπως
ιστορείται στην ένδικη αγωγή, ο ενάγων Δήμος ουδέποτε απέκτησε νόμιμο ή νομιζόμενο τίτλο
του επίδικου ακινήτου (δηλαδή νόμιμα μεταγραμμένο συμβολαιογραφικό τίτλο, μετά την ισχύ
του νόμου περί μεταγραφής και ίδρυσης του υποθηκοφυλακείου της Ερμούπολης το 1857), όπως
απαιτείται κατά τις διατάξεις των άρθρων 1 και 4 ν. Τ/1856 του προϊσχύσαντος β.ρ.
δικαίου και άρθρων 1033 σε συνδ. με 1041 και 1043 του ισχύοντος ΑΚ, κατά τα αναφερόμενα
στην παραπάνω μείζονα σκέψη, β) του παρεπόμενου αιτήματος περί βίαιης αποβολής και
εγκατάστασης του ενάγοντος στο επίδικο ακίνητο, στην περίπτωση μη συμμόρφωσης της
εναγομένης στο διατακτικό της απόφασης, καθόσον η (άμεση) αναγκαστική εκτέλεση της
(τελεσίδικης και εκτελεστής) απόφασης, που διατάσσει την απόδοση ακινήτου, συντελείται
ευθέως, κατ' άρθρο 943 παρ. 1 ΚΠολΔ, με την αποβολή του καθού από το ακίνητο και την
εγκατάσταση σ' αυτό του υπέρ ου η εκτέλεση από τον αρμόδιο δικαστικό επιμελητή (ο οποίος
έχει τις εξουσίες του άρθρου 929 ΚΠολΔ), κατόπιν εντολής του πληρεξούσιου δικηγόρου του
υπέρ ου η εκτέλεση, συντασσόμενης σχετικής έκθεσης, χωρίς να απαιτείται διαταγή του
δικαστηρίου και γ) του επικουρικού αιτήματος περί χρηματικής αποζημίωσης του ενάγοντος
στην περίπτωση που δεν είναι δυνατή η διόρθωση της πρώτης εγγραφής στο κτηματολόγιο και
η απόδοση του επίδικου ακινήτου, καθόσον κανένα σχετικό λόγο δεν επικαλείται ο ενάγων,
που να στηρίζει κατά το νόμο το παραπάνω αίτημα του (αναφέρει: "... στην περίπτωση που
ήθελε κριθεί ότι η διόρθωση της εγγραφής στο κτηματολόγιο και η απόδοση της νομής του
επίδικου ακινήτου δεν είναι για κάποιο λόγο δυνατή ...", σελ. 41 αγωγής), ούτε και
υφίσταται τέτοιος λόγος, με βάση τα ιστορούμενα πραγματικά γεγονότα (όπως αυτά
εντάσσονται στους παραπάνω εφαρμοζόμενους κανόνες δικαίου), τα οποία, αν αποδειχτούν
βάσιμα, οδηγούν στην παραδοχή των ένδικων αιτημάτων και στην πλήρη προστασία της
κυριότητας του ενάγοντος, που παρέχει κάθε δικαστική απόφαση, που εκτελείται στο όνομα
του Ελληνικού Λαού.

Πρέπει, συνεπώς, να ερευνηθεί περαιτέρω κατ' ουσίαν, κατά το μέρος της που κρίθηκε
νόμιμη, χωρίς να απαιτείται η καταβολή τέλους δικαστικού ενσήμου (άρθρο 276 παρ. 1 του
ν. 3463/2006).

Από την εκτίμηση των ένορκων καταθέσεων: α) του μάρτυρα, που εξετάστηκε ενώπιον του
Δικαστηρίου τούτου κατά πρόταση του ενάγοντος και καταχωρήθηκε στα ταυτάριθμα με την
παρούσα πρακτικά, και β) των μαρτύρων ............................ του ............,
............................. του ....... και ......................... του
..................., που εξετάστηκαν, με τη φροντίδα του ενάγοντος, ενώπιον της
συμβολαιογράφου Ερμούπολης Μαρίας Τσάντα -Χρηστίδη, κατόπιν νομότυπης κλήτευσης της
εναγομένης (σχετ. οι 4562 από 5-10-2009 και 4587 από 20-10-2009 εκθέσεις επίδοσης της
δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Σύρου Μαρίας Ανυσίου) και καταχωρήθηκαν στις
5.768/12-10-2009, 5.769/12-10-2009 και 5.780/23-10-2009 πράξεις ένορκης βεβαίωσης της
παραπάνω συμβολαιογράφου καθώς και όλων των εγγράφων που προσκομίζει και επικαλείται
νομότυπα ο ενάγων, αποδεικνύονται τα εξής: Το 1827, η Δημογεροντία του τότε νεοσύστατου
οικισμού της Ερμούπολης Σύρου, αποκαλούμενη έκτοτε "Δημογεροντία Σύρας" (σχετ. Ανδρέα
Δρακάκη, "Ιστορία του Δήμου Ερμουπόλεως (Σύρας), έκδ. 1983, τ. β', σελ. 126), έλαβε,
κατόπιν άτυπης και μη μεταγραμμένης (ούτε μετά την έναρξη ισχύος του νόμου περί
υποθηκοφυλακείων και μεταγραφών και την ίδρυση του Υποθηκοφυλακείου Ερμούπολης το 1857)
αγοραπωλησίας, με χρήματα των Δημογερόντων της Σύρου, στη νομή της ένα ακίνητο -
οικόπεδο εμβαδού 550 τ.μ., που βρίσκεται στη θέση "Μεταμόρφωση" της Ερμούπολης Σύρου,
της κτηματικής περιφέρειας του Δήμου Ερμούπολης και επί της οδού ........... (όπου
βρίσκεται ήδη και η είσοδος του ακινήτου) και έχει σχήμα ακανόνιστου, επιμήκους
τραπεζίου, όπως απεικονίζεται στο ενσωματωμένο στο δικόγραφο της αγωγής (σελ. 4β') από
7-1-2008 τοπογραφικό διάγραμμα της τεχνολόγου μηχανικού
............................................, που συντάχτηκε στη βάση κτηματολογικού
διαγράμματος συντεταγμένων του Ο.Κ.Χ.Ε. κατά Ε.Γ.Σ.Α. '87 και φέρει την από 10-1-2008
θεώρηση του αρχιτέκτονα μηχανικού και διευθυντή των τεχνικών υπηρεσιών του Δ.
Ερμούπολης, ............................................, με τους αριθμούς και τα
κεφαλαία αλφαβητικά γράμματα "1-Α-Β-Γ-Δ-13-14-15-16-17-18-19-20-21-22-1" και συνορεύει
περιμετρικά, σύμφωνα με το παραπάνω τοπογραφικό διάγραμμα, ως ακολούθως: βορειοδυτικά
ξεκινά από το σημείο "18" και συνεχίζει βορειοανατολικά, σε ευθεία γραμμή, στα σημεία
"18-17-16-15-14" συνολικού μήκους 25,80 μέτρων, συνορεύοντας, κατά το μήκος της, με τη
δημοτική κλιμακωτή οδό .......... (όπου η είσοδος του), νοτιοδυτικά ξεκινά από το σημείο
"14" και συνεχίζει σε νοτιοανατολική κατεύθυνση, σε ευθεία γραμμή, στα σημεία "14-13",
συνολικού μήκους 3 μέτρων, συνορεύοντας κατά το μήκος της με την ίδια παραπάνω δημοτική
οδό (Ομήρου), νοτιοανατολικά ξεκινά από το σημείο "13" και συνεχίζει σε βορειοανατολική
κατεύθυνση, σε ελαφρά τεθλασμένη γραμμή, στα σημεία "13-Δ-Γ-Β-Α-1", συνολικού μήκους
45,90 μέτρων, συνορεύοντας, κατά το μήκος της αυτό, με ακάλυπτο χώρο και, μετά από
αυτόν, με τον προαύλιο χώρο του Ι.Ν. της Μεταμορφώσεως και βορειοανατολικά ξεκινά από το
σημείο "1" και συνεχίζει σε βορειοδυτική - δυτική κατεύθυνση, σε ελαφρά τεθλασμένη
γραμμή, στα σημεία "1-22-21-20", συνολικού μήκους 11 μέτρων, συνορεύοντας, κατά το μήκος
αυτό, εν μέρει με ιδιοκτησία .......................... και εν μέρει με ιδιοκτησία
άγνωστων προσώπων. Το ίδιο έτος (1827), η Δημογεροντία Σύρας ανήγειρε στο επίδικο
οικόπεδο μια οικία, με έξοδα των δημογερόντων της Σύρου, την οποία, κατά τα έτη 1868-
1874, κατεδάφισε πλήρως ο ενάγων Δήμος, διάδοχος, από το 1833, της Δημογεροντίας (μετά
την κατάργηση του θεσμού των δημογερόντων δυνάμει του από 27-12-1833 δ/τος της τότε
αντιβασιλείας, σχετ. Ανδρέα Φραγκίδη, Ιστορία της νήσου Σύρου, έκδ. 1975, σελ. 456) και,
στη θέση "-' της, ανήγειρε νέα, διώροφη οικοδομή, που καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος του
επίδικου οικοπέδου, και υφίσταται, στη μορφή της αυτή, μέχρι την άσκηση της αγωγής.

Συγκεκριμένα, ο τότε .............................., ως νόμιμος εκπρόσωπος του
ενάγοντος, έδωσε εντολή για την οικοδόμηση της νέας διώροφης κατοικίας, με δαπάνες του
ενάγοντος και στη βάση προϋπολογισμού που είχε συντάξει ο δημοτικός αρχιτέκτονας
........, και, αφού διενεργήθηκε μειοδοτικός διαγωνισμός από τον ενάγοντα, κατακυρώθηκε
το έργο στον αρχιτέκτονα - εργολάβο ..................και στον ασβεστοποιό
............... συνταγέντος του 2.527 από 13-7-1873 συμβολαιογραφικού συμφωνητικού του
συμβολαιογράφου Ερμούπολης Ιωάννη Αθανασίου.

Τα παραπάνω αποδεικνύονται εναργώς από τα εξής (μεταξύ άλλων προσκομιζόμενων) έγγραφα:
α) το 2.527/1873 συμβολαιογραφικό συμφωνητικό, που αφορά στην εκτέλεση του έργου της
ανοικοδόμησης της παραπάνω οικίας, β) το από 10-1-1869 έγγραφο του Δημαρχεύοντος
Παρέδρου του Δήμου Ερμουπόλεως προς το μηχανικό του Δήμου για την εποπτεία σύνταξης
προϋπολογισμού του έργου, το 1900 από 7-2-1869 έγγραφο του Νομάρχη Κυκλάδων προς το
Δήμαρχο Ερμούπολης, που αφορά στην έγκριση της διενεργηθείσας μειοδοτικής δημοπρασίας,
όπου αναφέρει "... να φροντίσετε περί της εξασφαλίσεως των δημοτικών συμφερόντων... και
της εκτελέσεως του έργου...", γ) τον από 13-2-1869 προϋπολογισμό του έργου, που
συντάχτηκε από το μηχανικό του Δήμου, δ) το 56 από 13-2-1869, με αριθμό διεκπεραίωσης
779/15-2-1869, έγγραφο του μηχανικού του Δήμου ................προς τον τότε Δήμαρχο,
αναφορικά με τον προϋπολογισμό του έργου, ε) το από 15-2-1869 έγγραφο του παραπάνω
μηχανικού, με το οποίο ορίζονται οι όροι εκτέλεσης του έργου, στ) την από 18-2-1869
προσθήκη στον προϋπολογισμό του έργου, που συντάχτηκε από τον παραπάνω μηχανικό, ζ) την
931 από 20-2-1869 διακήρυξη του τότε Δημάρχου, με την οποία εκτέθηκε σε μειοδοτικό
διαγωνισμό το έργο της επισκευής του προαυλίου, η) την από 20-2-1869 δημοσίευση της
παραπάνω δημαρχιακής διακήρυξης στον οικείο πίνακα του Δήμου, θ) τα από 21, 22 και 23-2-
1869 πρακτικά μειοδοτικής δημοπρασίας για την επισκευή του προαυλίου του επίδικου
ακινήτου, που διενεργήθηκε ενώπιον του Δημάρχου ......................., ι) το 931 από
25-2-1869 και αριθμό διεκπεραίωσης 340 έγγραφο του τότε Δημάρχου προς τη Νομαρχία
Κυκλάδων, που αφορά στην έγκριση των πρακτικών της γενόμενης δημοπρασίας, ία) το 1034
από 8-3-1869 έγγραφο του τότε Δημάρχου προς το μηχανικό του έργου, με το οποίο του
αποστέλλει τα πρακτικά και αντίγραφο της εγκριτικής διαταγής του Νομάρχη, ιβ) το 67 από
2-4-1869 έγγραφο του τότε μηχανικού του Δήμου προς τον τότε Δήμαρχο Ερμούπολης, με το
οποίο απευθύνεται συνημμένα συμπληρωματικός προϋπολογισμός για τις δαπάνες του έργου,
ιγ) τον από 2-4-1869 προϋπολογισμό της απαιτούμενης δαπάνης για τα κριθέντα ως αναγκαία
έργα που αφορούν στην επίδικη οικία, ιδ) το από 7-4-1869 έγγραφο του τότε Δημάρχου προς
τη Νομαρχία Κυκλάδων, όπου αναφέρονται όλες οι γενόμενες αλλαγές στον προϋπολογισμό του
έργου, ιε) το 3.345 από 8-4-1869 έγγραφο του τότε Νομάρχη προς το Δήμαρχο Ερμούπολης,
όπου αναφέρεται ότι το Υπουργείο Εσωτερικών ενέκρινε το απαιτούμενο ποσό επιχορήγησης
του Δήμου Ερμούπολης προς επισκευή των δημοτικών καταστημάτων και ζητά την επίσπευση του
έργου της κατασκευής της επίδικης οικίας, ιστ) το 74 από 20-4-1869 έγγραφο του μηχανικού
του Δήμου, με το οποίο ανατίθενται στον έτερο δημοτικό μηχανικό
.......................................τα έργα επισκευής της οικίας, ιζ) το από 7-4-1873
έγγραφο του Δημάρχου Ερμούπολης προς το Δημοτικό Συμβούλιο, με το οποίο το ενημερώνει
για την ανάγκη ολοκληρωτικής ανακαίνισης της οικίας, ιη) την 1903 από 9-6-1873 διακήρυξη
του Δημάρχου Ερμούπολης, με την οποία, κατόπιν της 3.603 από 5-6-1873 διαταγής της
Νομαρχίας Κυκλάδων, τέθηκε σε δημοπρασία η ανέγερση της επίδικης νέας οικίας, ιθ) το από
3-7-1873 έγγραφο του εργολάβου .........., με το οποίο αποδέχτηκε τη διενέργεια του
επίδικου έργου της ανοικοδόμησης της οικίας, έναντι του ποσού των 26.428 δρχ., που
κατατέθηκε στο Δήμο και ιη) το από 4-7-1873, με αριθμό διεκπεραίωσης 2.233/5-7-1873,
έγγραφο του Νομάρχη Κυκλάδων προς τον τότε Δήμαρχο, που αναφέρεται στη διενεργηθείσα
κατά τα παραπάνω δημοπρασία και στον προϋπολογισμό της απαιτούμενης δαπάνης του έργου.

Το οίκημα αυτό ο ενάγων παραχώρησε, ήδη από την αρχική κατασκευή του, κατά χρήση στην
εναγομένη, κατόπιν παράκλησης της και σύμφωνα με τη βούληση των δημοτών της Ερμούπολης,
προκειμένου να χρησιμοποιείται ως κατοικία του εκάστοτε αρχιεπισκόπου Σύρου και Τήνου,
συναφθείσας, έτσι, άτυπης παρακλητικής σύμβασης του ισχύοντος (προ της εισαγωγής του ΑΚ)
βυζαντινορωμαϊκού δικαίου, η οποία έδινε τη δυνατότητα στην εναγομένη αποκλειστικής
χρήσης του επίδικου ακινήτου (σύμφωνα με το σκοπό της παραχώρησης, δηλαδή ως κατοικία
του εκάστοτε αρχιεπισκόπου), παραμένοντας ο ενάγων κύριος αυτού (σχετ. ΑΠ 460/1977 ΝοΒ
26.45, όπου η παρακλητική σχέση δε μεταβιβάζεται στους κληρονόμους του λαβόντος, Αντ..
Κιτσικόπουλος, Νομή και οιονεί νομή κατά τον Αστικόν Κώδικα και το προϊσχύσαν δίκαιον
και προσωρινά μέτρα επό νομής, εκδ. Δ. Πετσάλη (τυπογρ), Αθήνα, 1948, σελ. 255-256).

Η εν λόγω συμβατική σχέση των διαδίκων παρέμεινε, με την άτυπα δηλωμένη βούληση των
διαδίκων, μέχρι την άσκηση της αγωγής και μετασχηματίστηκε σε σύμβαση χρησιδανείου (μετά
την κατάργηση από την εισαγωγή του ΑΚ των σχετικών διατάξεων του β.ρ. δικαίου),
διεπόμενη, εφεξής, από τις διατάξεις των άρθρων 810 επ. ΑΚ, ενώ το επίδικο ακίνητο έγινε
γνωστό ως "μητροπολιτική" ή "επισκοπική" κατοικία.

Καθόλο το χρονικό διάστημα από το 1827 και μέχρι την άσκηση της αγωγής, ο ενάγων, με
πλήρη πεποίθηση ότι το επίδικο ανήκει στην κυριότητα του, προέβαινε, συνεχώς, σε όλες
τις πράξεις νομής, που προσιδιάζουν στη φύση και τον προορισμό του ως αστικού ακινήτου
ενώ, εξάλλου, η εναγομένη, σε πλείστες ευκαιρίες, απευθυνόταν ευθέως στον ενάγοντα με
την ιδιότητα του ως ιδιοκτήτη του ακινήτου, όπως τούτο προκύπτει τόσο από τις καταθέσεις
των μαρτύρων όσο και από το πλήθος των εγγράφων, που προσκομίζει ο ενάγων.

Συγκεκριμένα, με το 266 από 6-11-1868 έγγραφό του ο τότε Αρχιεπίσκοπος Σύρου και Τήνου,
απευθυνόμενος στον τότε Δήμαρχο αναφορικά με την εκτέλεση του έργου της κατασκευής της
επίδικης κατοικίας αναφέρει ότι "... Το έργον τούτο, Κύριε Δήμαρχε, αφορών τον ωραϊσμόν
της Αρχιεπισκοπής ούσης δημοτικής ιδιοκτησίας, πεποίθαμεν ότι θέλετε επιδιώξει
δραστηρίως, το μεν διότι κατά τον Δημοτικόν Νόμον ο ωραϊσμός της πόλεως και των
δημοτικών καταστημάτων θεωρείται εκ των ουσιωδών του Δήμου καθηκόντων ... Το τοιούτον
θεωρούμεν αναρμόζον ουχί τόσον δι' ημάς, όσον δια την ημετέραν πόλιν και την του Δήμου
αξιοπρέπειαν" ενώ με το 112 από 19-3-1869 έγγραφο του προς το Νομάρχη Κυκλάδων, ζητεί να
εγκριθεί, επειγόντως, και νέα δαπάνη από το δημόσιο προϋπολογισμό για την εκτέλεση του
εν λόγω έργου.

Από τα παραπάνω έγγραφα προκύπτει ότι, ήδη κατά την εκτέλεση του έργου της ανοικοδόμησης
της επίδικης κατοικίας, ο τότε Αρχιεπίσκοπος Σύρου συνομολογούσε την ιδιοκτησία του
Δήμου, γνωρίζοντας ότι η εκτέλεση του έργου αυτού γινόταν από τον προϋπολογισμό του
Δημοσίου, ενώ οι δαπάνες προϋπολογίζονταν σε βάρος του ενάγοντος και εγκρίνονταν στο
όνομα του, ο οποίος, ως κύριος του επιδίκου, έφερε και τη δαπάνη εκτέλεσης του έργου.

Εξάλλου, ο ενάγων, καθόλο το παραπάνω αναφερόμενο χρονικό διάστημα από το 1827 και μέχρι
την άσκηση της αγωγής, προέβαινε σε συνεχείς πράξεις νομής σε αυτό και, συγκεκριμένα: α)
ασφάλιζε το ακίνητο σε διάφορες ασφαλιστικές εταιρείες για τον κίνδυνο πυρκαγιάς κ.λ.π.,
κατά το χρονικό διάστημα από το Μάιο του έτους 1930 μέχρι την 1-1-1975, οπότε το
Δημοτικό Συμβούλιο έκρινε ότι δεν έπρεπε να ανανεώσει την εν λόγω ασφάλεια, εξαιτίας της
οικονομικής δυσπραγίας του Δήμου, αποφασίζοντας, πλέον, να ασφαλίζει μόνο τα δημοτικά
ακίνητα που χρησιμοποιούσαν οι υπηρεσίες του Δήμου και όχι τα δημοτικά ακίνητα που είχαν
μισθωθεί ή χρησιδανειστεί σε τρίτους (σχετ. τα με επίκληση προσκομιζόμενα ψηφίσματα, οι
αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και τα αποσπάσματα του Βιβλίου Ασφαλειών του Δήμου
των παραπάνω ετών), β) χρηματοδοτούσε από δικά του κονδύλια τα έργα επισκευής του
οικήματος (πλην των συνηθισμένων δαπανών για τη συντήρηση του πράγματος, που βαρύνουν
την εναγομένη κατ' άρθρο 813 εδ. α ΑΚ), γ) το έτος 1972 παραχώρησε το δικαίωμα εγγραφής
υποθήκης στο επίδικο ακίνητο, προς εξασφάλιση τοκοχρεωλυτικού δανείου ποσού 3.000.000
δρχ., που είχε λάβει από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων για την κατασκευή
εσωτερικού δικτύου ύδρευσης του Δήμου, κατόπιν της 4 από 14-1-1972 απόφασης του
Δημοτικού Συμβουλίου, χωρίς, τελικά, να εγγραφεί υποθήκη, καθόσον το παραπάνω πιστωτικό
ίδρυμα αρκέστηκε στην ενεχύραση των τακτικών και έκτακτων εσόδων του Δήμου, δ)
περιλάμβανε σε σχετικά εκδοθέντα ψηφίσματα του Δημοτικού Συμβουλίου το επίδικο ακίνητο
ως δημοτικό (σχετ. ενδ. Ψηφίσματα των συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου 34/2-12-
1955, 33/14-12-1956, 32/9-12-1957, 30/17-12-1958, 12/17-12-1959, 23/15-12-1960, 20/4-12-
1961, 18/30-11-1962, 22/9-12-1963, 10/4-12-1964, 25/5-12-1966, 9/4-12-1967, 34/20-12-
1968, 33/1-12-1969, 36/4-12-1970, 32/17-12-1971, 1/14-1-1974, 34/14-1-1972 και αποφάσεις
του Δημοτικού Συμβουλίου 37Α/14-2-1977, 84/15-6-1978, 11/11-1-1980, 25/16-2-1981, 8/20-
1-1982), ε) καταχώρησε το επίδικο ακίνητο: (ι) στο τηρούμενο από το έτος 1959 και μέχρι
την άσκηση της αγωγής "Βιβλίο Κτηματικής Περιουσίας του Δήμου Ερμουπόλεως",

Θεωρημένο με ημερομηνία 14-9-1959, κατόπιν της 26.959/153/13-11-1958 εγκύκλιας διαταγής
της Νομαρχίας Κυκλάδων, από την αρμόδια δικαστική Αρχή (Ειρηνοδίκη Ερμουπόλεως), με την
επισημείωση "Μητροπολιτικό Μέγαρο .... χρησιμοποιείται ως κατοικία Μητροπολίτου, έχει
παραχωρηθεί δωρεάν η χρήσις του", (ιι) στον "Πίνακα των ακινήτων του Δήμου Ερμουπόλεως",
με την ίδια παραπάνω επισημείωση (αντίγραφο του οποίου βρίσκεται στο Ιστορικό Αρχείο Δ.
Ερμουπόλεως, (ιιι) στο βιβλίο "Δημοτικής Περιουσίας" και στο "Βιβλίον της ακινήτου
περιουσίας του Δήμου Ερμουπόλεως" της Νομικής Υπηρεσίας του ενάγοντος, με την ίδια
παραπάνω επισημείωση, ενώ, επίσης, ήταν καταγραμμένη, ως δημοτική ιδιοκτησία, στον
"Οδηγό Δημοτικού Αρχείου Ερμούπολης 1821-1949" των ............... και
....................., έκδοσης της "Εταιρείας Μελέτης Νέου Ελληνισμού", έτους 1987
(σχετ. σελ. 66, όπου αναφέρεται το επίδικο ακίνητο ως δημοτικό με αναφορά "Επισκοπικός
Οίκος") και στ) με σειρά αποφάσεων του και, τελευταίο, το 7(374/1/1965 Ψήφισμα του
Δημοτικού Συμβουλίου Ερμουπόλεως, που λήφθηκαν κατόπιν του 44.798/1964 εγγράφου του
Νομάρχη Κυκλάδων, προς εφαρμογή των σχετικών διατάξεων περί χρησιδανείων και μισθώσεων
του Δημοτικού Κώδικα, και λόγω οικονομικής δυσπραγίας του, αποφάσισε και κήρυξε λήξασα,
από ΙΙ-1965, την προς την εναγομένη δωρεάν παραχώρηση της χρήσης του επίδικου δημοτικού
μεγάρου - "μητροπολιτικής κατοικίας", επιτρέποντας, εφεξής, τη χρήση του με την καταβολή
μισθώματος, που ορίστηκε στο ποσό των 3.000 δρχ., χωρίς, ωστόσο, να εφαρμοστεί η απόφαση
αυτή, αλλά, κατόπιν διαβουλεύσεων των διαδίκων, συνεχίστηκε το προηγούμενο μεταξύ τους
συμβατικό καθεστώς (χρησιδάνειο) και, γενικά, έπραττε, ως προς το επίδικο ακίνητο, ό,τι
έπραττε και για τα υπόλοιπα ακίνητα ιδιοκτησίας του, στο πλαίσιο της προβλεπόμενης
τακτικής διαχείρισης αυτών.

Το 2003, ο πληρεξούσιος δικηγόρος του ενάγοντος, κατά τη διάρκεια έρευνας της ακίνητης
περιουσίας του τελευταίου, για να προβεί στις αναγκαίες πράξεις καταχώρησης της στο
Κτηματολόγιο, ανακάλυψε, ότι το επίδικο ακίνητο, ως τμήμα μείζονος έκτασης ακινήτου
εμβαδού 744
τ.μ., είχε δηλωθεί, κατά τη διαδικασία του Εθνικού Κτηματολογίου, από την εναγομένη ως
ακίνητο κυριότητας της, που είχε περιέλθει στην τελευταία με αιτία τη χρησικτησία,
λαμβάνοντας ΚΑΕΚ 290451718001/0/0 (σχετ. το από 14-1-2008 απόσπασμα κτηματολογικού
διαγράμματος του ακινήτου, κατά ΕΓΣΑ'87 και από 14-1-2008 αντίγραφο βιβλίων του
Κτηματολογικού Γραφείου Σύρου των αρχικών εγγραφών και η Ε20004 από 26-3-2003 δήλωση του
ν. 2308/1995 του ενάγοντος προς το Εθνικό Κτηματολόγιο, που προσκομίζει και επικαλείται
ο ενάγων).

Κατά τη διάρκεια της περαιτέρω διερεύνησης της υπόθεσης διαπιστώθηκε, από τον ενάγοντα,
ότι ο Μητροπολίτης ..................., ............., προέβη, με την ιδιότητα του αυτή,
στις 9-3-1979, ενώπιον του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Μάξιμου Ταλασλή, σε μονομερή
δήλωση κυριότητας στο επίδικο ακίνητο και συντάχτηκε σχετικά η, ήδη μεταγραμμένη από 28-
3-1979 (στον τόμο 540, με αριθμό 94, του βιβλίου μεταγραφών του Δ. Ερμουπόλεως),
3.858/9-3-1979 πράξη (που φέρει τον τίτλο "ΔΗΛΩΣΙΣ") του παραπάνω συμβολαιογράφου, στην
οποία αναφέρονται τα εξής: "Ο Σεβασμιώτατος ..........................κ.
........................................ και ητήσατο ούτος, υπό την άνω ιδιότητα του, ως
....................................., εκπροσωπών εν προκειμένω την Ιεράν
.................................κ.λπ (Νομικόν Πρόσωπον Ιδιωτικού Δικαίου) την σύνταξιν
της παρούσης δηλώσεως και εξέθηκεν τα ακόλουθα:

Οτι η Ιερά Μητρόπολις ............................. είναι απόλυτος κυρία νομεύς και
κάτοχος ενός αστικού ακινήτου κτήματος - Μεγάρου -κειμένου εν τη πόλει και τω Δήμω
Ερμουπόλεως και άνωθεν του Ιερού Μητροπολιτικού Ναού της .........................,
εκτισμένου επί οικοπέδου ανήκοντος πρότερον, ήτοι προ του έτους 1874 εις τον Δήμον
Ερμουπόλεως και παραχωρηθέντος εν έτει 1874 προκειμένου να αναγερθή επ' αυτού (του
οικοπέδου) το σήμερον υφιστάμενον Μητροπολιτικόν Μέγαρον, προορισθέν έκτοτε και
χρησιμοποιούμενον μέχρι και σήμερον, ως Εκκλησιαστικόν Κτίριον, δια την κατοικίαν των
εκάστοτε Μητροπολιτών της Ιεράς ................... κ.λπ. εκτάσεως του όλου οικοπέδου
μέτρων τετραγωνικών οκτακοσίων είκοσι επτά και δέκα εκατοστών (827,10 μ.τ.) ως τούτο
εμφαίνηται σήμερον εις το από μηνός Μαρτίου 1976 τοπογραφικόν διάγραμμα του πολιτικού
μηχανικού ................. .... Επί του άνω λεπτομερώς καθοριζομένου οικοπέδου, εν έτει
1874, δι' εισφορών των τεσσάρων (4) Ορθοδόξων Ιερών Ναών της πόλεως της Ερμουπόλεως,
ήτοι του Ιερού Ναού της
................................................................... και εισφορών
θεοσεβών πολιτών, ανηγέρθη το Μητροπολιτικόν Μέγαρον, συγκείμενον εκ δύο ορόφων μεθ'
υπογείου ... μετά του παρακειμένου και συνεχόμενου τω Μεγάρω κτίσματος της παλαιάς
Μητροπόλεως ... Του προπεριγραφέντος αστικού ακινήτου κτήματος η Ιερά Μητρόπολις
...................... ... κατέστη κυρία, νομεύς και κάτοχος ως κατέχουσα και νεμόμενη
τούτο συνεχώς και αδιακόπως από του έτους 1874 μέχρι σήμερον καλοπίστως και με την
πεποίθησιν κυρίου, εν συνδυασμώ και με την παράγραφαν Ι του άρθρου 62 του Νόμου 590/21-
5-1977 "Περί του Καταστατικού Χάρτου της Εκκλησίας της Ελλάδος".

Ο δε εμφανισθείς Μητροπολίτης ... ποιείται την την παρούσαν δήλωσιν, συμφώνως προς την
διαληφθείσαν διάταξιν του άρθρου 62 του Νόμου 590/1977 υπό την άνω ιδιότητα του, ως
διαποιμαίνοντος την Ιεράν Μητρόπολη/ ... (Νομικόν Πρόσωπον Ιδιωτικού Δικαίου). ... Η
παρούσα δήλωσις συντάσσεται ατελώς, κατά το άρθρον 62 του Ν. 590/1977. ...". Πλην, όμως,
η παραπάνω μονομερής δήλωση του εκπροσώπου της εναγομένης δεν μπορεί να παράξει έννομες
συνέπειες και, συγκεκριμένα, να οδηγήσει στη σύσταση ή τη μετάθεση της κυριότητας στο
επίδικο ακίνητο, καθόσον δεν εφαρμόζεται η διάταξη του άρθρου 62 παρ. 1 του ν. 590/1977,
διότι αυτή αντίκειται (κατά τα κριθέντα εδάφια της), σύμφωνα με όσα αναφέρονται στις
νομικές σκέψεις της απόφασης, στις διατάξεις των άρθρων 4 παρ. 1, 5 παρ. 1 και 17 παρ. 2
του Συντάγματος και στο άρθρο 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης
για την προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των
θεμελιωδών ελευθεριών.

Εξάλλου, σε κάθε περίπτωση, η συγκεκριμένη διάταξη δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής,
καθόσον η προβλεπόμενη μονομερής δήλωση δεν μπορεί να συνταχτεί -ούτε να γίνει επίκληση
αυτής, εφόσον συνταχτεί σε βάρος του ενάγοντος, ΟΤΑ, σύμφωνα με τα οριζόμενα στη
διάταξη του άρθρου 4 του ν.δ. της 28.11/2.12.1968, που ίσχυε τόσο κατά το χρόνο σύνταξης
της παραπάνω δήλωσης (1979) όσο και κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, κατά την οποία
αναγνωρίζονται στους ΟΤΑ όλα τα προνόμια που αναγνωρίζονται στο Δημόσιο και στα οποία
περιλαμβάνεται και η ρητή εξαίρεση του άρθρου 62 του ν. 590/1977.

Τέλος, η διάταξη αυτή δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής, δοθέντος ότι, με βάση τα πλήρως
παραπάνω αποδειχθέντα, η επίδικη κατοικία κτίστηκε σε οικόπεδο ιδιοκτησίας του
ενάγοντος (δηλαδή των πολιτών του Δ. Ερμουπόλεως) με δαπάνες που προϋπολογίστηκαν σε
βάρος του, και όχι από εισοδήματα της εναγομένης. .

Συνακόλουθα, καθόσον από τα παραπάνω αποδεικτικά μέσα προέκυψε εναργώς η κυριότητα του
ενάγοντος στο επίδικο ακίνητο, την οποία απέκτησε με πρωτότυπο τρόπο και συγκεκριμένα
δυνάμει έκτακτης χρησικτησίας, αφού το νεμόταν με διάνοια κυρίου για χρονικό διάστημα
περίπου 180 ετών (δηλαδή από το έτος 1827 έως το έτος 2008, οπότε ασκήθηκε η αγωγή, έτσι
ώστε μέχρι την άσκηση της αγωγής να έχει
συμπληρώσει επτά φορές τον εκάστοτε προβλεπόμενο χρόνο έκτακτης χρησικτησίας), πρέπει η
κρινόμενη αγωγή να γίνει δεκτή ως κατ' ουσίαν αβάσιμη, κατά το μέρος της που ήδη κρίθηκε
νόμιμη, να αναγνωριστεί η κυριότητα του ενάγοντος στο επίδικο ακίνητο και να διαταχτεί η
απόδοση αυτού από την εναγομένη, που αντιποιήθηκε τη νομή του, στον ενάγοντα.

Επίσης, πρέπει να διαταχτεί: α) η διόρθωση της αρχικής κτηματολογικής εγγραφής του
Κτηματολογικού Γραφείου Σύρου - Ερμούπολης, κατά την οποία φέρεται η εναγομένη ως κυρία
του επίδικου ακινήτου, εμβαδού 550 τ.μ. όπως ειδικά περιγράφεται παραπάνω,
περιλαμβάνοντας αυτό σε μεγαλύτερης έκτασης ιδιοκτησία της, συνολικού εμβαδού 744 τ.μ.,
με ΚΑΕΚ 290451718001/0/0 και β) η αποκοπή από το μεγαλύτερο ακίνητο με ΚΑΕΚ
290451718001/0/0, του επίδικου τμήματος έκτασης 550 τ.μ., όπως ειδικά περιγράφεται
παραπάνω και απεικονίζεται στο ενσωματωμένο στο δικόγραφο της αγωγής (σελ. 4β') από 7-1-
2008 τοπογραφικό διάγραμμα της τεχνολόγου μηχανικού ..............................., που
συντάχτηκε στη βάση κτηματολογικού διαγράμματος συντεταγμένων του Ο.Κ.Χ.Ε. κατά Ε.Γ.Σ.Α.
'87 και φέρει την από 10-1-2008 θεώρηση του αρχιτέκτονος μηχανικού και διευθυντή των
τεχνικών υπηρεσιών του Δήμου Ερμούπολης,............................., υπό τους αριθμούς
και τα κεφαλαία αλφαβητικά γράμματα "1-Α-Β-Γ-Δ-13-14-15-16-17-18-19-20-21 -22-1", που
φέρεται ως κυριότητας της εναγομένης, ώστε αυτό (το επίδικο) να λάβει νέο ΚΑΕΚ, όπου θα
φέρεται ως κύριος ο ενάγων Δήμος, με αιτία τη χρησικτησία.

Τέλος, πρέπει να καταδικαστεί η εναγομένη στην καταβολή μέρους των δικαστικών εξόδων του
ενάγοντος, που αντιστοιχεί στο ποσοστό της ήττας της (άρθρα 178 παρ. 1 και 191 αρ. 2
ΚΠολΔ, σχετ. ως προς την επιβολή δικαστικής δαπάνης σε βάρος ηττώμενου ΝΠΔΔ, του οποίου
η νομική υπηρεσία δε διεξάγεται μέσω του Ν.Σ.Κ. σύμφωνα με άρ. 28 παρ. 4 του ν.
2579/1998, βλ. ΑΠ 1617/1999 ΕλλΔνη 41.368 και ΕΛαμ 212/2009 δημ. στη ΝΟΜΟΣ) και να
οριστεί το παράβολο, που πρέπει να προκαταβληθεί από την εναγομένη, για την περίπτωση
άσκησης ανακοπής ερημοδικίας (άρθρο 505 παρ. 2 ΚΠολΔ), σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο
διατακτικό της απόφασης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Δικάζει ερήμην της εναγομένης.

Ορίζει το παράβολο, για την περίπτωση άσκησης ανακοπής ερημοδικίας από την εναγομένη,
στο ποσό των διακοσίων (200) ευρώ.

Δέχεται, εν μέρει, την αγωγή.

Αναγνωρίζει ότι ο ενάγων είναι κύριος ενός ακινήτου - οικοπέδου, εμβαδού πεντακοσίων
πενήντα (550) τ.μ., με την υπάρχουσα σε αυτό διώροφη κατοικία (μητροπολιτική ή
επισκοπική κατοικία), που βρίσκεται στη θέση "Μεταμόρφωση" της Ερμούπολης Σύρου, της
κτηματικής περιφέρειας του Δήμου Ερμούπολης και επί της οδού ........... (όπου βρίσκεται
ήδη και η είσοδος του ακινήτου) και έχει σχήμα ακανόνιστου, επιμήκους τραπεζίου, όπως
απεικονίζεται από 7-1-2008 τοπογραφικό διάγραμμα της τεχνολόγου μηχανικού
.............., που συντάχτηκε στη βάση κτηματολογικού διαγράμματος συντεταγμένων του
Ο.Κ.Χ.Ε. κατά Ε. Γ.Σ.Α. '87 και φέρει την από 10-1-2008 θεώρηση του αρχιτέκτονα
μηχανικού και διευθυντή των τεχνικών υπηρεσιών του Δήμου Ερμούπολης, ..................,
με τους αριθμούς και τα κεφαλαία αλφαβητικά γράμματα "1-Α-Β-Γ-Δ-13-14-15-16-17-18-19-20-
21-22-1" και Η συνορεύει περιμετρικά, σύμφωνα με το παραπάνω τοπογραφικό διάγραμμα, ως
ακολούθως: βορειοδυτικά ξεκινά από το σημείο "18" και ) συνεχίζει βορειοανατολικά, σε
ευθεία γραμμή, στα σημεία "18-17-16-15-14" συνολικού μήκους 25,80 μέτρων, συνορεύοντας,
κατά το μήκος της, με τη δημοτική κλιμακωτή οδό Ομήρου (όπου η είσοδος του), νοτιοδυτικά
ξεκινά από το σημείο "14" και συνεχίζει σε νοτιοανατολική κατεύθυνση, σε ευθεία γραμμή,
στα σημεία "14-13", συνολικού μήκους 3 μέτρων, συνορεύοντας κατά το μήκος της με την
ίδια παραπάνω δημοτική οδό (.......................), νοτιοανατολικά ξεκινά από το
σημείο "13" και συνεχίζει σε βορειοανατολική κατεύθυνση, σε ελαφρώς τεθλασμένη γραμμή,
στα σημεία "13-Δ-Γ-Β-Α-1", συνολικού μήκους 45,90 μέτρων, συνορεύοντας, κατά το μήκος
της αυτό, με ακάλυπτο χώρο και, μετά από αυτόν, με τον προαύλιο χώρο του Ι.Ν. της
Μεταμορφώσεως και βορειοανατολικά ξεκινά από το σημείο "1" και συνεχίζει σε βορειοδυτική
- δυτική κατεύθυνση, σε ελαφρώς τεθλασμένη γραμμή, στα σημεία "1-22-21-20", συνολικού
μήκους 11 μέτρων, συνορεύοντας, κατά το μήκος αυτό, εν μέρει με ιδιοκτησία
.................... και εν μέρει με ιδιοκτησία άγνωστων προσώπων.

Υποχρεώνει την εναγομένη να αποδώσει το παραπάνω περιγραφόμενο ακίνητο - οικόπεδο,
εμβαδού πεντακοσίων πενήντα (550) τ.μ., με την υπάρχουσα σε αυτό διώροφη κατοικία, που
βρίσκεται στη θέση "Μεταμόρφωση" της Ερμούπολης Σύρου, της κτηματικής περιφέρειας του
Δήμου Ερμούπολης, στον ενάγοντα.

Διατάσσει τη διόρθωση της ανακριβούς πρώτης εγγραφής στο κτηματολογικό βιβλίο του
Κτηματολογικού Γραφείου Ερμούπολης Σύρου, κατά την οποία φέρεται η εναγομένη ως κυρία
του επίδικου ακινήτου, εμβαδού 550 τ.μ., όπως ειδικά περιγράφεται παραπάνω, με αιτία τη
χρησικτησία, περιλαμβάνοντας αυτό σε μεγαλύτερης έκτασης ιδιοκτησία της, συνολικού
εμβαδού 744 τ.μ., με ΚΑΕΚ 290451718001/0/0, και την αποκοπή από το μεγαλύτερο ακίνητο
(εμβαδού 744 τ.μ.) με ΚΑΕΚ 290451718001/0/0, του επίδικου τμήματος έκτασης 550 τ.μ.,
όπως ειδικά αυτό περιγράφεται παραπάνω και απεικονίζεται στο από 7-1-2008 τοπογραφικό
διάγραμμα της τεχνολόγου μηχανικού ..................................., που συντάχτηκε
στη βάση κτηματολογικού διαγράμματος συντεταγμένων του Ο.Κ.Χ.Ε. κατά Ε.Γ.Σ.Α. '87 και
φέρει την από 10-1-2008 θεώρηση του αρχιτέκτονα μηχανικού και διευθυντή των τεχνικών
υπηρεσιών του Δήμου
Ερμούπολης, .............. , υπό τους αριθμούς και τα κεφαλαία αλφαβητικά γράμματα β 1 -
Α-Β-Γ-Δ-13-14-15-16-17-18-19-20-21 -22-1", ώστε αυτό (το επίδικο) να λάβει νέο ΚΑΕΚ,
όπου θα φέρεται ως κύριος ο ενάγων Δήμος, με αιτία τη χρησικτησία.

Καταδικάζει την εναγομένη στην καταβολή μέρους των δικαστικών εξόδων του ενάγοντος, το
οποίο ορίζει στο ποσό των χιλίων (1000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε σε μυστική διάσκεψη στη Σύρο στις 30 Απριλίου 2010 και
δημοσιεύτηκε σε έκτακτη, δημόσια, συνεδρίαση στο ακροατήριο του στις 3 Μαΐου 2010.

Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Ν.Σ.

Οδυσσέας Ελύτης : ΜΑΡΙΑ ΝΕΦΕΛΗ (1978)




Εγώ δε λέγω υμίν μη αντιστήναι τω πονηρώ
ΜΑΤΘΑΙΟΣ, ε', 39.1
Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ

Μ.Ν. Περπατώ μες στ' αγκάθια μες στα σκοτεινά
σ' αυτά που 'ναι να γίνουν και στ' αλλοτινά
κι έχω για μόνο μου όπλο μόνη μου άμυνα
τα νύχια μου τα μωβ σαν τα κυκλάμινα.

Α. Παντού την είδα. Να κρατάει ένα ποτήρι και να κοιτάζει στο
κενό. Ν' ακούει δίσκους ξαπλωμένη χάμου. Να περπατάει στο
δρόμο με φαρδιά παντελόνια και μια παλιά γκαμπαρντίνα.
Μπρος από τις βιτρίνες των παιδιών. Πιο θλιμμένη τότε. Και
στις δισκοθήκες, πιο νευρική, να τρώει τα νύχια της. Καπνίζει
αμέτρητα τσιγάρα. Είναι χλωμή κι ωραία. Μ' αν της μιλάς
ούτε που ακούει καθόλου. Σαν να γίνεται κάτι άλλου - που
μόνο αυτή τ' ακούει, και τρομάζει. Κρατάει το χέρι σου σφι-
χτά, δακρύζει, αλλά δεν είναι εκεί. Δεν την έπιασα ποτέ και
δεν της πήρα τίποτα.

Μ.Ν. Τίποτα δεν κατάλαβε. Όλη την ώρα μου 'λεγε «θυμάσαι;» Τι
να θυμηθώ. Μονάχα τα όνειρα θυμάμαι γιατί τα βλέπω νύχτα.
Όμως τη μέρα αισθάνομαι άσχημα - πως να το πω: απροε-
τοίμαστη. Βρέθηκα μέσα στη ζωή τόσο άξαφνα - κει που δεν
το περίμενα καθόλου. Έλεγα «μπα θα συνηθίσω». Κι όλα γύ-
ρω μου έτρεχαν. Πράγματα κι άνθρωποι έτρεχαν, έτρεχαν -
ώσπου βάλθηκα κι εγώ να τρέχω σαν τρελή. Αλλά, φαίνεται, το
παράκανα. Επειδή -δεν ξέρω- κάτι παράξενο έγινε στο τέ-
λος. Πρώτα έβλεπα τον νεκρό κι ύστερα γινόταν ο φόνος.
Πρώτα ερχόταν το αίμα κι ύστερα ο χτύπος κι η κραυγή. Και
τώρα όταν ακούω να βρέχει δεν ξέρω τι με περιμένει...

Α. «Γιατί δε θάβουν τους ανθρώπους όρθιους σαν μητροπολιτά-
δες;» -έτσι μου 'λεγε. Και μια φορά, θυμάμαι, καλοκαίρι στο
νησί, που γυρίζαμε όλοι από ξενύχτι, ξημερώματα, πηδήσαμε

απ' τα κάγκελα στον κήπο του Μουσείου. Χόρευε πάνω στις
πέτρες και δεν έβλεπε τίποτα.

Μ.Ν. Έβλεπα τα μάτια του. Έβλεπα κάτι παλιούς ελαιώνες.

Α. Έβλεπα μιαν επιτύμβια στήλη. Μια κόρη ανάγλυφη πάνω στην
πέτρα. Έμοιαζε λυπημένη και κρατούσε στη χούφτα της ένα
μικρό πουλί.

Μ.Ν. Εμένα κοίταζε, το ξέρω, εμένα κοίταζε. Κοιτάζαμε κι οι δυο την
ιδία πέτρα. Κοιταζόμασταν μεσ' απ' την πέτρα.

Α. Ήταν ήρεμη και κρατούσε στη χούφτα της ένα μικρό πουλί.

Μ.Ν. Ήτανε καθιστή. Κι ήτανε πεθαμένη.

Α. Ήτανε καθιστή και κρατούσε στη χούφτα της ένα μικρό πουλί.
Δε θα κρατήσεις ποτέ σου ένα πουλί εσύ - δεν είσαι αξία!

Μ.Ν. Ω, αν μ' αφήνανε, αν μ' αφήνανε.

Α. Ποιος να σ' αφήσει;

Μ.Ν. Αυτός που δεν αφήνει τίποτα.

Α. Αυτός, αυτός που δεν αφήνει τίποτα
κόβεται απ' τη σκιά του κι αλλού περπατά.

Μ.Ν. Είναι τα λόγια του άσπρα κι είναι ανείπωτα
κι είναι τα μάτια του βαθιά κι ανύπνωτα...

Α. Μα' χε πάρει όλο το πάνω μέρος απ' την πέτρα. Και μαζί
μ' αυτήν και τ' όνομά της.

Μ.Ν. ΑΡΙΜΝΑ... σαν να τα βλέπω ακόμη χαραγμένα τα γράμματα μέ-
σα στο φως... ΑΡΙΜΝΑ ΕΦΗ ΕΛ...

Α. Έλειπε. Όλο το πάνω μέρος έλειπε. Γράμματα δεν υπήρχανε
καθόλου.

Μ.Ν. ΑΡΙΜΝΑ ΕΦΗ ΕΛ... εκεί, πάνω σ' αυτό το ΕΛ, η πέτρα είχε κοπεί
και σπάσει. Το θυμάμαι καλά.

Α. Στ' όνειρό της φαίνεται θα το 'χε δει κι αυτό για να το θυμάται.

Μ.Ν. Στ' όνειρό μου, ναι. Σ' έναν ύπνο μεγάλο που θα 'ρθει κάποτε
όλο φως και ζέστη και μικρά πέτρινα σκαλιά., θα περνάνε στο
δρόμο αγκαλιασμένα τα παιδιά όπως σε κάτι παλιές ταινίες ιτα-
λιάνικες.
Από παντού θ' ακούς τραγούδια και θα βλέπεις πελώριες γυναί-
κες σε μικρά μπαλκόνια να ποτίζουν τα λουλούδια τους.

Α. Ένα μεγάλο θαλασσί μπαλόνι θα μας πάρει τότε ψηλά, μια δω,
μια κει, θα μας χτυπά ο αέρας. Πρώτα θα ξεχωρίσουν οι αση-
μένιοι τρούλοι, κατόπιν τα καμπαναριά. Θα φάνουν οι δρόμοι
πιο στενοί, πιο ίσιοι απ' ό,τι φανταζόμασταν. Οι ταράτσες με
τις κάτασπρες αντένες για την τηλεόραση. Και οι λόφοι ένα
γύρο κι οι χαρταετοί - ξυστά θα περνάμε από δίπλα τους.
Ώσπου κάποια στιγμή θα δούμε όλη τη θάλασσα. Οι ψυχές
επάνω της θ' αφήνουν μικρούς λευκούς ατμούς.

Μ.Ν. Έχω σηκώσει χέρι καταπάνου στα βουνά τα μαύρα και τα δαι-
μονικά του κόσμου τούτου. Έχω πει στην αγάπη «γιατί» και την
έχω κυλήσει στο πάτωμα. Έγιναν οι πόλεμοι και ξανάγιναν και
δεν έμεινε ούτ' ένα κουρέλι να το κρύψουμε βαθιά στα πράγ-
ματά μας και να το λησμονήσουμε. Ποιος ακούει; Ποιος άκου-
σε; Δικαστές, παπάδες, χωροφύλακες, ποια είναι η χώρα σας;
Ένα κορμί μου μένει και το δίνω. Σ' αυτό καλλιεργούνε, όσοι
ξέρουν, τα Ιερά, όπως οι κηπουροί στην Ολλανδία τις τουλί-
πες. Και σ' αυτό πνίγονται όσοι δεν έμαθαν ποτέ από θάλασσα
κι από κολύμπι...
Ροές της θάλασσας κι εσείς των άστρων μακρινές επιρροές -
παρασταθείτε μου!

Α Έχω σηκώσει χέρι καταπάνου στα
δαιμονικά του κόσμου τ' ανεξόρκιστα
κι από το μέρος το άρρωστο γυρίστηκα
στον ήλιο και στο φως αυτοεξορίστηκα!

Μ.Ν. Κι απ' τις φουρτούνες τις πολλές γυρίστηκα
μες στους ανθρώπους αυτοεξορίστηκα!


Α'

Η Μαρία Νεφέλη λέει:

ΤΟ ΔΑΣΟΣ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΩΝ

Ροές της θάλασσας κι εσείς
των άστρων μακρινές επιρροές - παρασταθείτε μου!
απ' τα νερά της νύχτας τ' ουρανού κοιτάξετε
πως ανεβαίνω
αμφίκυρτη
σαν τη νέα Σελήνη
και σταλάζοντας αίματα.
Ποιητή τζιτζίκι μου εγκαταλειμμένο
μεσημέρι δεν έχει πια κανείς·
σβήσε την Αττική κι έλα κοντά μου.
Θα σε πάω στο δάσος των ανθρώπων
και θα σου χορέψω γυμνή με ταμ ταμ και προσωπίδες
και θα σου δοθώ μέσα σε βρυχηθμούς και ουρλιάσματα.
Θα σου δείξω τον άνθρωπο Baobab
και τον άνθρωπο Phagus Carnamenti
τη γερόντισσα Cimmulius και το σόι της όλο
το σαρακοφαγωμένο απ' τα παράσιτα·
θα σου δείξω τον άντρα Bumbacarao Uncarabo
τη γυναίκα του Ibou-Ibou
και τα παραμορφωμένα τέκνα τους
τα μανιταρόσκυλα
τον Cingua Banga και την Iguana Brescus
Μη φοβάσαι
με το χέρι μπροστά καθώς φανός θυέλλης
θα σε οδηγήσω
και θα σου χιμήξω·
τα νύχια μου θα μπουν στις σάρκες σου


Και ο Αντιφωνητής:

ΤΟ ΣΤΙΓΜΑ

Ό,τι να δεις - καλώς το βλέπεις
αρκεί να 'ναι: Αναγγελία.
Το ελάχιστο νέφος ουριοδρομώντας η Σελήνη
των δέντρων ο αλιγάτορας
και η σκυθρωπή των λιμνοθαλασσών γαλήνη
με το πατ-πατ το μακρινό της γκαζομηχανής
αν ο κόσμος μια για πάντα ειπώθηκε: Αναγγελία.

Ποίηση ω Αγία μου - συγχώρεσέ με
αλλ' ανάγκη να μείνω ζωντανός
να περάσω από την άλλην όχθη·
οτιδήποτε θα 'ναι προτιμότερο
παρά η αργή δολοφονία μου από το παρελθόν.
Κι αν απάνω μου μείνει ανεξάλειπτη
κάθε λαίλαπα σαν εγκαυστική
θα' ρθει το πλήρωμα των ημερών
βουστροφηδόν θα εξαφανίσω τον εαυτό μου.

Εξόν κι αν μήτε αυτός υπάρχει
αν στα βάθη μέσα των ωκεανών
βυθίζοντας οι μέρες οι ξανθές πήραν μαζί τους
μια για πάντα το είδωλο
το Φωτόδεντρο
με τους χίλιους εκτυφλωτικούς των πουλιών σχίστες
και τους Μήνες ολόγυρα στις μύτες των ποδιών
συλλέγοντας μες στην ποδιά τους
κρόκους μικρούς γυρίνους των αιθέρων.
Είναι που οι άνθρωποι δεν το θελήσανε ειδαλλιώς...



(.................................................................................)






ΠΑΤΜΟΣ

Είναι πριν τον γνωρίσεις που αλλοιώνει ο θάνατος·
από ζώντας με τις δαχτυλιές του επάνω μας
ημιάγριοι το μαλλί αναστατωμένο σκύβουμε
χειρονομώντας πάνω σ' ακατανόητες άρπες. Αλλ'
ο κόσμος φεύγει...
Αϊ αϊ δυο φορές τ' ωραίο δε γίνεται
δε γίνεται η αγάπη.

Κρίμας κρίμας κόσμε
σ' εξουσιάζουν μέλλοντες νεκροί·
και κανείς κανείς δεν έλαχε
δεν έλαχε ν' ακούσει ακόμη
καν φωνήν αγγέλων καν υδάτων πολλών
καν εκείνο το «έρχου» που σε νύχτες αϋπνίας μεγάλης
ονειρεύτηκα

Εκεί εκεί να πάω σ' ένα νησί πετραδερό
που ο ήλιος το λοξοπατάει σαν κάβουρας
κι όλος τρεμάμενος ο πόντος ακούει κι αποκρίνεται.

Πάνοπλη με δεκάξι αποσκευές με sleeping bags και χάρτες
πλαστικούς σάκους κοντάμετρα και τηλεοπτικούς φακούς
κιβώτια με φιάλες μεταλλικό νερό
κίνησα -δεύτερη φορά- και τίποτα.

Κιόλας η ώρα εννιά στο μόλο της Μυκόνου
έσβηνα μες στα ούζα και στα εγγλέζικα
θαμώνας ενός ουρανού ελαφρού όπου όλα
τα πράγματα βαραίνουν δυο φορές το βάρος τους


Και ο Αντιφωνητής:

Η ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ

Στενός ο δρόμος - τον πλατύ δε γνώρισα ποτέ
ανίσως κι ήταν μια φορά μονάχα
τότες που σε φυλούσα κι άκουα θάλασσα...

Κι είναι από τότες λέω - είναι η ίδια η θάλασσα
φτάνοντας μες στον ύπνο μου που 'φαγε τη σκληρή την πέτρα
κι άνοιξε τ' αχανή διαστήματα. Λόγια που έμαθα
σαν περάσματα ψαριών πράσινα
με γαλάζια κιμωλία χαρακωμένα
παραμιλητά που ξυπνητός ξεμάθαινα
και πάλι κολυμπώντας ένιωθα κι ερμήνευα
Ιωάννης των ερώτων
μπρούμυτα
στις κουβέρτες κρεβατιού επαρχιακού ξενοδοχείου
με το γλόμπο γυμνό στην άκρη από το σύρμα
και τη μαύρη κατσαρίδα σταματημένη πάνω απ' το νιπτήρα.
Προς τι προς τι να 'σαι άνθρωπος
ο βαθμός της πολυτέλειας μες στο ζωικό βασίλειο
τι μπορεί να σημαίνει
εξόν κι αν έχεις ώτα ακούειν
μη φoβού α μέλλεις πάσχειν.

Εγώ δεν εφοβήθηκα
εγώ διόλου ταπεινά όμως υπόμεινα
εγώ το θάνατο είδα τρεις φορές
εγώ με διώξανε απ' τις πόρτες έξω.

Αν έχεις ώτα ακούειν. Εγώ άκουσα
βουή σαν από πελαγίσιον κόχυλα

Η Μαρία Νεφέλη λέει:

ενώ τεντώνεται από τ' άστρα ο λώρος
να κοπεί και χάνεσαι...

Κοιμήθηκα όπως μόνον μπορεί να κοιμηθεί κανείς
πάνω σ' ένα κρεβάτι που το ζέσταναν οι ράχες άλλων
βάδιζα λέει σε παραλία ερημική
όπου η σελήνη αιμορραγούσε και δεν άκουγες παρά
του άνεμου τα πατήματα πάνω στα σάπια ξύλα.
Ως το γόνατο μες στα νερά πήρα να φέγγω
από μέσα μου μεράκι αλλόκοτο
άνοιξα τα πόδια
σιγά σιγά τα σπλάχνα μου άρχισαν
μωβ κυανά πορτοκαλιά να πέφτουν
με στοργή σκύβοντας τα 'πλενα ένα ένα
προσεχτικά προπάντων στα σημεία που έβλεπα
να 'χουν αφήσει ουλές οι δαγκωνιές του Αόρατου.

Ώσπου τα μάζεψα όλα στην ποδιά μου
δίχως να βηματίσω προχωρούσα
φυσούσε η μουσική και μ' έσπρωχνε
κομμάτια θάλασσες εδώ - κομμάτια θάλασσες πιο πέρα.
Θε μου που πάει κανείς όταν δεν έχει μοίρα
που πάει κανείς όταν δεν έχει αστέρι
άδειος ο ουρανός άδειο το σώμα
και μόνο η πίκρα στρογγυλή γεμάτη
μες στη σελήνη τη μισή σαλεύοντας τ' αγκάθια της
ένας ακόμη που δε γίνεται ποτέ να πιάσεις
θηλυκός αχινός.

Επάνω κει ξύπνησα μες στο ξένο σπίτι·
πασπατεύοντας μέσα στα σκοτεινά το χέρι μου
πάνω στο ψαλιδάκι των νυχιών έβρισκε την αιχμή.
Λύση της συνεχείας του δέρματος


(........................................................)


Η Μαρία Νεφέλη λέει:

Ο ΤΡΩΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

Τουλάχιστον αν ζούσαμε από την ανάποδη
να τα βλέπαμε όλα ίσια: Μπα. Η αναποδιά
έχει μια μονιμότητα πεισματική·
αποτελεί όπως λέμε τον κανόνα.
Όπου σημαίνει ότι αν καταφέρνουμε να ζούμε
βέβαια ζούμε από τις εξαιρέσεις.
Προσποιούμαστε ότι δε συμβαίνει τίποτε
ακριβώς για να συμβεί επιτέλους κάτι
έξω και πάνω από τη χλεύη.
Ένα κεράσι την ώρα που χειμάζονται
μέσα του όλες οι αθλιότητες
και αυτό στο πείσμα τους καθάριο παντοδύναμο
άψογο λάμπει δείχνοντας
ποια θα μπορούσε να 'ταν η υπεροχή του ανθρώπου.

Η σταγόνα το αίμα κάθε Απρίλιο
δωρεάν και για όλους.

Δυστυχείς εμπροσθοφυλακές και ανάστροφοι
οδηγοί των βαρέων αρμάτων τ' ουρανού
ως και τα σύννεφα είναι ναρκοθετημένα
το νου σας: από μας η άνοιξη εξαρτάται.

Να ξαναδώσουμε στα πόδια μας το χώμα.
Το πράσινο στο πράσινο τον άνθρωπο του Νεάντερταλ
στον άνθρωπο του Νεάντερταλ. Δεν ωφελούν πια
οι μυώνες
θέλει αγάπη θηριώδη
θέλει πήδημα τίγρισσας μες στις ιδέες.

Και ο Αντιφωνητής:

Η ΕΛΕΝΗ

Η Μαρία Νεφέλη αναμφισβήτητα
είναι κορίτσι οξύ
αληθινή απειλή του μέλλοντος·
κάποτε λάμπει σαν μαχαίρι
και μια σταγόνα αίμα επάνω της
έχει την ίδια σημασία που είχε άλλοτε
το Λάμδα της Ιλιάδας.

Η Μαρία Νεφέλη πάει μπροστά
λυτρωμένη από την απεχθή έννοια του αιώνιου κύκλου.

Και μόνο με την ύπαρξή της
αποτελειώνει τους μισούς ανθρώπους.

Η Μαρία Νεφέλη ζει στους αντίποδες της Ηθικής
είναι όλο ήθος.

Όταν λέει «θα κοιμηθώ μ' αυτόν»
εννοεί ότι θα σκοτώσει ακόμη μια φορά την Ιστορία.
Πρέπει να δει κανείς τι ενθουσιασμός που πιάνει τότε
τα πουλιά.

Έξαλλου με τον τρόπο της
διαιωνίζει τη φύση της ελιάς.
Γίνεται ανάλογα με τη στιγμή
πότε ασημένια πότε βαθυκύανη.
Γι' αυτό και οι αντίπαλοι ολοένα
εκστρατεύουν - κοιτάξετε:


Η Μαρία Νεφέλη λέει:

Όσο υπάρχουνε Αχαιοί θα υπάρχει μία ωραία Ελένη
και ας είναι αλλού το χέρι αλλού ο λαιμός

Κάθε καιρός κι ο Τρωικός του πόλεμος.

Μακριά μέσα στ' απώτατα βάθη του Αμνού
ο πόλεμος συνεχίζεται.

Και ο Αντιφωνητής:

άλλοι με τις κοινωνικές τους θεωρίες
πολλοί κραδαίνοντας απλώς λουλούδια

Κάθε καιρός κι η Ελένη του.

Από τον στοχασμό σου πήζει ο ήλιος μες στο ρόδι
κι ευφραίνεται.


ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΝΕΦΕΛΗΣ

«Κρίμας το κορίτσι» λένε
το κεφάλι τους κουνάν
Τάχατες για μένα κλαίνε
δε μ' απορατάν!

Μες στα σύννεφα βολτάρω
σαν την όμορφη αστραπή
κι ό,τι δώσω κι ό,τι πάρω
γίνεται βροχή.

Βρε παιδιά προσέξετέ με
κόβω κι απ' τις δυο μεριές·
το πρωί που δε μιλιέμαι
βρίζω Παναγιές

και το βράδυ οπού κυλιέμαι
στα γρασίδια καθενού
λες και κονταροχτυπιέμαι
ντρούγκου-ντρούγκου-ντρου.

Τη χαρά δεν τη γνωρίζω
και τη λύπη την πατώ
Σαν τον άγγελο γυρίζω
πάνω απ' τον γκρεμό.



Β'
Ο Αντιφωνητής λέει:

PAX SAN TROPEZANA

Τι βουβάλα που 'χει γίνει τώρα τελευταία η γη!
Πορπατάει στα τέσσερα και ρουθουνίζει από χαρά
ντέεε οξ!
Δόξα να 'χουν οι καθεστωτικοί πατέρες
ειρήνη βασιλεύει
ζώα μικρά μετά μεγάλων εκεί πλοία διαπορεύονται...

Βυζιά βαμμένα παντελόνια δίχρωμα
ψάθες υπερμεγέθεις όλων των ειδών
οικόσημα πλουσίων πριγκίπων υποψηφίων μαζοχιστών
συγγραφείς εξ αποστάσεως
ηθοποιοί των εικοσιτεσσάρων ωρών
ουρούν στη θάλασσα κι εκβάλλουνε μικρές κραυγές
μειξοευρωπαϊστί:
ου-ου ου-ου!

Ψηλά στον ουρανό κενά μαύρα
χαίνουν και η ώσμωση
των ψυχών αφήνει να ξεχύνεται πυκνόρρευστος καπνός.
Κάποτε διαφαίνεται το βλέμμα ενός αγίου
άγριον όσο ποτέ
«δεν έχει σημασία η σημασία είναι αλλού»
χρωματιστά πασπατευτά παν πλήθη
με μισόκλειστα μάτια μπουσουλώντας
ντέεε οξ!
Pax
Pax San Tropezana
ειρήνη βασιλεύει.

Και η Μαρία Νεφέλη:

Ο ΠΛΑΝΗΤΗΣ ΓΗ

Αχ δεν είναι αυτός πλανήτης
όλο κότες και πρόβατα
και βλακώδεις άλλες κύπτουσες υπάρξεις.
’κρη-άκρη του Σύμπαντος ο αμελητέος
με τους τόσους δα ωκεανίσκους του
με τα Ιμαλαϊάκια του
με τα τέσσερα δις των απτεροδιπόδων του
μαχόμενων αέναα υπέρ βωμών και εστιών
πετρελαιοπηγών και άλλων πλουτοφόρων περιοχών.
Δεν είναι αυτός πλανήτης
στουμπωμένος δηλητηριώδη αέρια
έκθετος σε βροχές μετεωριτών
σε σκέψεις φιλοσόφων
σε μακρούς αγώνες για την ελευθερία
(τη δική μας πάντοτε -ποτέ των άλλων).
Ένα σκάκι για κόρακες εξασκημένους
να κερδίζουν πάντοτε και από τις δύο πλευρές
«μαύρα πουλιά» που λεν «μαύρα μαντάτα».

Όχι όχι δεν είναι αυτός πλανήτης
μάλλον είναι μία πλάνη ήτις οδηγεί πολύ μακριά
στον Δία στον Χριστό στον Βούδα στον Μωάμεθ
που εδέησε κάποτε κι εκείνοι
ν' ατονήσουν ώστε όλοι εμείς
από μια κεκτημένη απλώς ταχύτητα
να μένουμε στη στάση του προσκυνημένου.
Η αντίστροφη μέτρηση ως τον τέλειο πλήρη αφανισμό.
Το μόνο πράγμα που θα μείνει ανέπαφο



Ο Αντιφωνητής λέει:

Μειξοευρωπαϊστί τα πάντα λέγονται
γίνονται ξεγίνονται
μ' ευκολίες με δόσεις.
Καιρός των ανταλλακτικών:
σπάει λάστιχο-βάζεις λάστιχο
χάνεις Jimmy-βρίσκεις Bob.
C' est tres pratique που 'λεγε κι η Annette
η ωραία σερβιτόρισσα του Tahiti.
Της είχανε υπογράψει δεκαεννέα εραστές τα στήθη της
μαζί με τον τόπο της καταγωγής τους
μια μικρή τρυφερή γεωγραφία.

Όμως θαρρώ στο βάθος ήταν ομοφυλόφιλη.

Τρώγε την πρόοδο
και με τα φλούδια και με τα κουκούτσια της.


ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ

Πέσαν στον ύπνο οι βλάστημοι και να: βρήκε το θάρρος
το φεγγάρι μας να ξεμυτίσει. Μίλησε πάλι το βουνό
ιερές ακατανόητες έλξεις
από φύλλο σε φύλλο
το ελαφάκι του νερού και η κάππαρη.
Με το πλάι σταματημένα και αποκοιμισμένα
τ' αλόγα πανύψηλα
και κάτου ως πέρα η μισή κοιλάδα στ' άσπρα.
Θάρρος. Τώρα. Είναι η στιγμή


Και η Μαρία Νεφέλη:

είναι η εκδίκηση.
Το σίδερο και η πέτρα έχουν τον τρόπο τους
θα μας καταβάλουν
και θα περάσουμε μια νέα λίθινη εποχή
θα τρομοκρατηθούμε ανάμεσα στους εξαγριωμένους
βροντόσαυρους·
τότε ίσως νοσταλγήσουμε
την ακρίβεια και την τελειότητα
ενός ρολογιού Patek Philippe..

Ε σεις Κύριοι της Τεχνοκρατίας
λίγο πιο δεξιά παρακαλώ:
κρατήστε μου μια θέση στο Α του Κενταύρου
και πάλι βλέπουμε.

Δυστυχώς και η Γη
με δικά μας έξοδα γυρίζει.

ΚΑΘΕ ΦΕΓΓΑΡΙ ΟΜΟΛΟΓΕΙ

Κάθε φεγγάρι ομολογεί και μες στα δέντρα κρύβεται μην
και το καταλάβεις·
έχεις ανακατώσει τόσο τους καιρούς που μήτε ο ίδιος ξέρεις
από που το μήνυμα θα λάβεις.

Εσύ 'σαι ο ένας απ' αυτούς που του 'δωσαν χαρτί μεγάλο
για να γράψει και δεν έστερξε την πένα του να πιάσει·
που του 'ρθε η τύχη σαν λακκάκι μες στο μάγουλο και που
δεν είπε μπάρεμ να χαμογελάσει.

Ο Αντιφωνητής λέει:

να βγεις Θεέ μου από την αφάνεια.
Σε λουτήρες μέσα με πλακάκια λεία ωραίες γυναίκες
γέρνοντας μες στους υδρατμούς
σημειώνουν την απόκλιση: ο πλανήτης φεύγει.
Θα φανεί το κέλυφος γεμάτο τρύπες
μαύρες και αστραπές και αργά
θα γυρίσει ο άνθρωπος από το μέσα μέρος
εωσότου ολότελα χαθεί.
Θάρρος. Τώρα.
Την ηδονή να σώσω καν Θεέ μου.
Δώσε μου το εγχειρίδιο.

Είναι αγένεια
να κάνεις του Χάρου χειροφιλήματα.

Ο ΠΡΟΠΑΤΟΡΙΚΟΣ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ

Δεν σκαμπάζω γρυ από προπατορικά αμαρτήματα
και άλλα των Δυτικών εφευρήματα.
Όμως αλήθεια εκεί μακριά
στη δροσιά των πρώτων ημερών
πριν από το καλύβι της μητέρας μας
τι ωραία που ήταν!

Τα λευκά των αγγέλων σαν να τα θυμάμαι
κλείναν μπροστά μα τ' άφηναν ξεκούμπωτα
ίδια κορίτσια με ποδιές απ' αυτά που δουλεύουνε
στα κομμωτήρια
θαύμα -και όλα τα γεράνια


Και η Μαρία Νεφέλη:

Εσύ 'σαι αυτός που του 'ριξαν το δίχτυ μέσα στο λουτρό να τον
σκοτώσουν μα κρατάει μες στο βασίλειό του ακόμη ·

που σπρώχνει την αγάπη απ' το παράθυρο κι υστέρα κλαίγεται
και λέει ότι τον αδικούν οι νόμοι.

Κάθε φεγγάρι ομολογεί κι εσύ κάνεις πως τάχα δεν καταλαβαίνεις.
Ξέρεις ότι φορείς τον ήλιο -και ότι πριν εκείνο κατεβεί εσύ
ανεβαίνεις.

Δίνε δωρεάν το χρόνο
αν θες να σου μείνει λίγη αξιοπρέπεια.


Ο ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ

Κι όμως ήμουν πλασμένη για χαρταετός.
Τα ύψη μου άρεσαν ακόμη και όταν
έμενα στο προσκέφαλό μου μπρούμυτα
τιμωρημένη
ώρες και ώρες.
Ένιωθα το δωμάτιό μου ανέβαινε
δεν ονειρευόμουν -ανέβαινε
φοβόμουνα και μου άρεσε.
Ήταν εκείνο που έβλεπα πως να το πω
κάτι σαν την «ανάμνηση του μέλλοντος»
όλο δέντρα που έφευγαν βουνά που άλλαζαν όψη
χωράφια γεωμετρικά με δασάκια σγουρά



(........................................................)



Ο Αντιφωνητής λέει:

Η ΙΕΡΗ ΕΞΕΤΑΣΗ

Έννοια σου κι απ' αυτά που σου αφαιρεί
σου προσθέτει ο πόνος ’νθρωπε
Ψυχοσυντήρητε
που καυχησιολογείς

Όσο θες πολέμα
δεν έχει φτέρνες η Τελειότητα

Κι είναι ανάγκη να πάμε μπροστά
να γεμίσουμε όλα τα Κενά
εάν όχι και ν' αυτοκαταστραφούμε αντλώντας δύναμη
από τα περασμένα.
Ένας καιρός θα' ρθει να κελαηδήσουμε όρθιοι
και στην ομορφιά γενναίοι.
Αργά-γρήγορα
τα πουλιά θα μας εξημερώσουν
Ίτε παίδες...

Η αληθινή γενναιότητα
πρέπει να βαφτιστεί στο πέλαγος
και να φέρει κάτι απ' το μελτέμι
στους ογδόους ορόφους των πολυκατοικιών
πρέπει ν' αφήσει τα πεδία των μαχών
ν' αναπτυχθεί στον έρωτα και στα βιβλία
να βγει μ' άλλο ομορφότερο όνομα
κι εκεί να περιμένει


Και η Μαρία Νεφέλη:

Ο ΑΓΙΟΣ ΦΡΑΓΚΙΣΚΟΣ ΤΗΣ ΑΣΣΙΖΗΣ

Τι κρίμας που δε βρέθηκε το Linguaphone της ηδονής
ακόμη!
Τώρα που η «φύσις» λιγοστεύει και σπανίζει ο άνεμος
και οι άνθρωποι σήπονται σε δάση ολότελα φανταστικά
θα 'ταν υψίστη σοφία να συμβιβαστούν οι άγιοι
με το σώμα τους
ν' ακούσουν πάλι των αγγέλων τη λαλιά να πέφτει
σαν ψιλή βροχούλα εαρινή
την ώρα που η κάθε είδους γνώση φλέγεται...

Μην πείτε: θα βρεθεί ένα δίκιο και για μας.
Μην περιμένετε από την πολιτική και από την επιστήμη
τίποτε. Ο νεότευκτος είναι και ο πιο παλαιός
κόσμος ανάποδος.

Μη ματαιοπονείτε.

Με την ομορφιά μου εγώ
θα καταργήσω την έννοια του βιβλίου·

θα επινοήσω τα νέα λουλούδια
και θα τα δρέψω από τα σπλάχνα μου
και θα στέψω βασιλιά στην κόχη των μηρών μου
το δημόσιο ρόδο.

απ' αυτό θα πνεύσει ο άνεμος
της αληθινής αγνότητας
όπου λίγοι θα επιζήσουν άνθρωποι



Ο Αντιφωνητής λέει:

να της ριχτούν και να τη βλαστημήσουν
να τη δέσουν πιστάγκωνα και τη δικάσουν.

Κάθε καιρός κι η Ιερή του Εξέταση.

Το «κενό» υπάρχει
όσο δεν πέφτεις μέσα του.


Και η Μαρία Νεφέλη:

όμως όλα τα πουλιά
τσιμπολογώντας τις ρώγες των μαστών μου.

Κάθε καιρός κι ο άγιος Φραγκίσκος της Ασσίζης του.

Προσπάθησε να οδηγήσεις την τεχνική τελειότητα
στη φυσική της κατάσταση.


ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

Πρώτη φορά σ' ενός νησιού τα χώματα
δύο του Νοεμβρίου ξημερώματα

βγήκα να δω τον κόσμο και μετάνιωσα
τα «ζόρικα» που λεν αμέσως τα 'νιωσα.

Μήνες εννέα πριν την πρώτη μέρα μου
δούλευα για το σπέρμα του πατέρα μου

και πεντακόσιους τρεις κατά συνέχεια
μετά - για την ψευτιά και την ανέχεια.

Δύσκολο δύσκολο της γης το πέρασμα
και να μη βγαίνει καν ένα συμπέρασμα.

Μέσα στον εαυτό μου τόσο κρύφθηκα
που μήτε ο ίδιος δεν τον αντελήφθηκα.

Ώσπου μια μέρα το 'φερε η περίσταση
κι αγάπησα χωρίς καμιάν αντίσταση

αλλά και στην προσπάθεια την ελάσσονα
πάντοτε βρε παιδιά μου τα θαλάσσωνα

πρώτον διότι κυνηγούσα το ’πιαστο
και δεύτερον γιατ' ήμουν είδος ’μοιαστο.

Εφ' ω και αφού την τύχη μου σιχτίρισα
πίσω στον εαυτό μου ξαναγύρισα.


Γ΄

Η Μαρία Νεφέλη λέει:


ΚΑΛΗΜΕΡΑ ΘΛΙΨΗ

Γεια σου θλίψη
Καλημέρα θλίψη
έντομο που φωλιάζεις μέσα μου
κι ολονυχτίς καραδοκείς πότε θ' ανοίξω μάτι...

Στην αρχή σ' έχω λησμονήσει·
κοιτάζω τις γραμμές του ταβανιού -
άξαφνα πατείς και μπαίνεις
στη συνείδηση.

Έρχεσαι να πικράνεις τον πρωινό καφέ
ν' αποσπάσεις κάτι απ' την ελάχιστη χαρά
του χεριού μου στο πόμολο του παραθύρου
φέρνεις ανωμαλίες στο νερό του μπάνιου
προκαλείς το πρώτο δυσάρεστο τηλεφώνημα
είσαι τέρας
μικροσκοπικός Μινώταυρος που ζητάει τροφή
και συντηρείται με το ελάχιστο...

Τρως τρως Μινώταυρε·
είναι σάρκες αυτές δεν είναι αέρας
έτσι που πας δε θ' απομείνει τίποτε.

Γεια σου θλίψη
Καλημέρα θλίψη
έχεις εγκατασταθεί μονίμως μέσα μας
είσαι χειρότερη από τους ιούς και τους βακίλους
οι φιλόσοφοι σ' εξετάζουν στο φασματοσκόπιο
έχεις δώσει λαβή σε μιαν εξαίρετη λογοτεχνία


(........................................................)

Και ο Αντιφωνητής:

Η ΠΑΡΘΕΝΟΓΕΝΕΣΗ

Σπάρτα
σπάρτα κι ασφένταμοι
μανιτάρια και σαλίγκαροι
άπραγα κοριτσάκια της βροχής πού μ' έχετε συλλάβει;
Εκεί; Στα τρίτα ύψη; Απ' ανθόσκονη κήπων των αόρατων;
Εγώ τότε είμαι. Το βεβαιώνω. Εγώ.
Ναι για κει γεννιόμουν για κει μ' ανάγγελλε το φως
που σας έδωκε της αστραπής τούτη τη δύναμη.

Τι να μην είχα πεθάνει από καιρό και να 'χα
δει ώσπερ οι ανακύπτοντες εκ της θαλάσσης
ιχθύες κείνη που ήταν η ως
αληθώς γη.
Αυτήν θέλω να δω και αυτήν να κατοικήσω
την αλουργή και θαυμαστήν τα κάλλη την χρυσοειδή
την λευκή την γύψου και χιόνος λευκοτέραν...

Ανεβάσετέ με στους περιστρεφόμενους ανάμεσα
τροχίσκους των αιθέρων στους καταιγισμούς
αφήσετέ με των εσπεριδοειδών μήπως κι από 'να
σ' άλλο σώμα το βάρος μου αλλαχτεί σε λάμψη
εκτυφλωτική τριγύρω αθώων πλασμάτων
που εγώ μόνον τα θέλησα και άλλος κανείς.

Σπάρτα
σπάρτα κι ασφένταμοι
αενάκια και χελιδρονιές
τεμπερόριζες κι αγριομαντιλίδες
άπραγα κοριτσάκια της βροχής δεξιά της άνοιξης φυλάξετέ μου


Η Μαρία Νεφέλη λέει:

περιμένω το μήνυμα - τον πρώτο πετεινό μέσα στον ’δη
κάτι σαν το σαξόφωνο με ανταύγεια ουρανική
κοριτσάκια που τρέχουνε καβάλα σε καουτσουκένιους
δράκοντες.

Η Γη τώρα μονάχα αποκαλύπτεται πόσο μεγάλη στην
πραγματικότητα είναι.
Βροντάει ο Ζευς
μαυρίλα
βροντάει ο Ζευς
δεν είναι ήττα μήτε νίκη αυτό.
Κάτι άλλο ας τολμήσουμε οι ενταφιασμένοι.

Όποιος μπορεί και φορτίζει την ερημιά
έχει ακόμη ανθρώπους μέσα του.


(........................................................)


Ο ΣΤΑΛΙΝ

Αναβοσβήνοντας θα γράψω την τροχιά μου
πάνω από τους καθεδρικούς ναούς και πάνω από τους πύργους
παλαιών εστεμμένων όπως η λάμψη εκείνη
άλλοτε πάνω από τη Βηθλεέμ.
Ναι το χλωμό μου πρόσωπο
τα μακριά μαλλιά μου οι μάγοι τα γνωρίζουν.
Γι' αυτά μιλούν - γι' αυτήν την ουρανόπεμπτη παρθένα
που εν ειρήνη ευδόκησε να πει: το νου σας
οι πολλοί παραποιούν τον Ένα.

Εάν εγώ είμαι αυτή δεν έχει σημασία·
μία φωνή οφείλει να 'ναι αυτόματη κι επαναληπτική
σαν όπλο με βεληνεκές που πιάνει αιώνες·
κι εγώ κινώ από τους Μογγόλους
φτάνω σαν τον υπερσιβηρικό


Και ο Αντιφωνητής:

θα σηκώσεις μια φωνή στεντόρεια
τη φωνή του ζώου του πληγωμένου

ω Μαρία Νεφέλη ωραία
ω Νεφέλη Μαρία εραλδική.

Κάπου ανάμεσα Τρίτη και Τετάρτη
πρέπει να παράπεσε η αληθινή σου μέρα.


Η ΟΥΓΓΡΙΚΗ ΕΞΕΓΕΡΣΗ

Ακούσατε τα λόγια της παρθένας:
τους πολλούς παραποιεί ο Ένας.

Ανάλογα με τους καιρούς ντύνεται τον χιτώνα
του Στρατηγού και ανακηρύσσεται «δια βοής» στην Αγορά
ο Υπέρτατος

’ρχων που περιβάλλεται τη μεγαλοπρεπή πορφύρα
με σκήπτρο και με στέμμα ελέω Θεού
που ευλογεί με τιάρα και με μίτρα - που εν ονόματι
του Κόμματος και του Λαού προχωράει με κάννες και μ' ερπύστριες

(άντε συ χελιδόνι - τσιουτσίουσε αν κοτάς!)

εωσότου το Σώμα του Στρατού και το Σώμα του Ανθρώπου
γίνουν όπως το θέλησε και η θεωρία -Ένα.
Προπαντός η σκοπιμότητα



Η Μαρία Νεφέλη λέει:

μ' ένα φωσάκι ατομικό κι ένα κλαδί μυρτιάς στο χέρι.

Το λέω λοιπόν και ας μην έχει αξία
μιας που μου το 'φερε η ομοιοκαταληξία.
Προτού προφτάσει ο Ένας και με αλλάξει
προτού επιβάλει μια. «καινούρια τάξη»
το ξαναλέω και γεια σας - πάω φυλακή:
ένα φεγγάρι ανήκει στην Αμερική
μα μια ψυχή που δεν πουλιέται - στα Μάταλα ή στο Κατμαντού.

Κάθε καιρός κι ο Στάλιν του.

Όταν ακούς «τάξη»
ανθρωπινό κρέας μυρίζει.


Και ο Αντιφωνητής:

φτάνει κι εκείνη από ψηλά σαν άγγελος του Ρούβλιεφ
είναι τέρας·
ποιο το φως το αληθινόν κανείς δεν ξέρει.

Προσοχή Μαρία Νεφέλη - κατά δω το αυτόματο
κι εσείς όσοι οπλισμένοι
νάνοι του παραμυθιού μάγισσες και θηρία
γυναίκες άντρες με τσαπιά ξινάρια
πέτρες απ' το λιθόστρωτο βενζιναντλίες αμάξια
επάνω του!
(ω Παρθένα μου το 'λεγες Συ)

Κάθε καιρός κι η Ουγγρική του εξέγερση.

Αν είναι να πεθάνεις πέθανε
αλλά κοίτα να γίνεις ο πρώτος πετεινός
μέσα στον ’δη.


ΤΟ ΑΙΩΝΙΟ ΣΤΟΙΧΗΜΑ

1

Ότι μια μέρα θα δαγκάσεις μες στο νέο λεμόνι
και θ' αποδεσμεύσεις
τεράστιες ποσότητες ήλιου από μέσα του.

2

Ότι όλα τα ρεύματα των θαλασσών
άξαφνα φωτισμένα θα σε δείξουν
ν' ανεβάζεις τη θύελλα στο ηθικό επίπεδο.

3

Ότι και μες στο θάνατό σου πάλι θα 'σαι
σαν το νερό στον ήλιο
που γίνεται ψυχρό από ένστικτο.

4

Ότι θα κατηχηθείς απ' τα πουλιά
κι ένα φύλλωμα λέξεων θα σε ντύσει
ελληνικά να μοιάζεις αήττητη.

5

Ότι μια σταλαγματιά θ' αποκορυφωθεί
ανεπαίσθητα στα τσίνορα σου
πέρ' απ' τον πόνο και μετά πολύ το δάκρυ.

6

Ότι όλη του κόσμου η απονιά θα γίνει πέτρα
ηγεμονικά να καθίσεις
μ' ένα πουλί πειθήνιο στην παλάμη σου.

7

Ότι μόνη σου τέλος θ' αρμοστείς
αργά στο μεγαλείο
της ανατολής και του ηλιοβασιλέματος.

Οδυσσέας Ελύτης